Previous Verse
Next Verse

Shloka 10

शुकसारणनिग्रहः / Ravana Rebukes Suka and Sārana; Spies Reconnoiter Rama’s Camp

गृहीतोवानविज्ञातोभारोऽज्ञानस्यवाह्यते ।ईदृशै: सचिवैर्युक्तोमूर्खैर्दिष्ट्यधराम्यहम् ।।।।

gṛhīto vā na vijñāto bhāro 'jñānasya vāhyate |

īdṛśaiḥ sacivair yukto mūrkhair diṣṭyā dharāmy aham ||6.29.10||

تم نے بات کو پکڑا تو ہے، مگر اس کا مفہوم نہ سمجھا؛ یوں جہالت کا بوجھ اٹھایا جا رہا ہے۔ ایسے نادان وزیروں کے ساتھ جڑا ہوا میں محض قسمت سے اب تک اس دھرتی کی سلطنت سنبھالے ہوئے ہوں۔

गृहीतःgrasped/taken up
गृहीतः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeVerb
Root√ग्रह् (धातु)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), प्रथमा-विभक्ति, एकवचन, पुंलिङ्ग; (भारे विशेषणम्)
वाor
वा:
Avyaya (अव्यय/Particle)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्प (disjunctive particle: or)
not
:
Avyaya (अव्यय/Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
विज्ञातःunderstood/known
विज्ञातः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeVerb
Rootवि√ज्ञा (धातु)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; (भारे विशेषणम्)
भारःburden
भारः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootभार (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन, पुंलिङ्ग
अज्ञानस्यof ignorance
अज्ञानस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootअज्ञान (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग
वाह्यतेis borne/carried
वाह्यते:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√वह् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोगः (is carried)
ईदृशैःby such
ईदृशैः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootईदृश (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन, पुंलिङ्ग; विशेषणम् सचिवैः/मूर्खैः-सम्बद्धम्
सचिवैःby ministers/counsellors
सचिवैः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootसचिव (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग
युक्तःassociated/connected
युक्तः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Root√युज् (धातु)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle used adjectivally), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; अहम्-विशेषणम्
मूर्खैःwith fools
मूर्खैः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootमूर्ख (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग; (सचिवैः इति समानाधिकरणम्)
दिष्ट्याby luck, fortunately
दिष्ट्या:
Hetu (हेतु/Cause)
TypeNoun
Rootदिष्टि (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग; हेतौ/निमित्ते (by good fortune)
धरामिI bear/hold (rule)
धरामि:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√धृ (धातु)
Formलट्-लकार, उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

"Even if you have grasped you have not understood the meaning or out of intensity of your ignorance. Or else I am bearing foolish ones like you who are not fit to be ministers. Out of good luck I am ruling this sovereignty."

R
Rāvaṇa
Ś
Śuka
S
Sāraṇa

FAQs

A ruler’s dharma includes respecting truthful counsel; rejecting it in anger leads to adharma and self-harm.

Rāvaṇa lashes out at his messengers, accusing them of foolishness after hearing their report about the Vānara forces.

Negatively, the vice of wrathful pride; it blocks learning and turns governance into blame rather than responsibility.