Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

हनूमदुपदेशः रावणस्य च कोपः

Hanuman’s Counsel to Ravana and Ravana’s Wrath

तां हरीणां सहस्राणि शतानि नियुतानि च।दिक्षु सर्वासु मार्गन्ते ह्यधश्चोपरि चाम्बरे।।।।

tāṃ harīṇāṃ sahasrāṇi śatāni niyutāni ca | dikṣu sarvāsu mārgante hy adhaś copari cāmbare ||

اسی کے لیے ہریوں کے سینکڑوں، ہزاروں بلکہ بے شمار جتھے ہر سمت تلاش میں ہیں—نیچے بھی، اوپر بھی، اور آسمان کے بیچوں بیچ بھی۔

tāmher
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
harīṇāmof monkeys
harīṇām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roothari (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
sahasrāṇithousands
sahasrāṇi:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsahasra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), बहुवचन; संख्यावाचक
śatānihundreds
śatāni:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्यावाचक
niyutāniniyutas (ten-thousands/hundred-thousands)
niyutāni:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootniyuta (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्यावाचक (नियुत = 10^5)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक-निपात
dikṣuin directions
dikṣu:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), बहुवचन
sarvāsuin all
sarvāsu:
Adhikaraṇa-viśeṣaṇa (अधिकरणविशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (dikṣu)
mārgantesearch
mārgante:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√mṛg/√mārg (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद
hiindeed
hi:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; हि-निपात (indeed/for)
adhaḥbelow
adhaḥ:
Deśa (देश)
TypeIndeclinable
Rootadhaḥ (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-क्रियाविशेषण (adverb: below)
caand
ca:
Samucchaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
upariabove
upari:
Deśa (देश)
TypeIndeclinable
Rootupari (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-क्रियाविशेषण (adverb: above)
caand
ca:
Samucchaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
ambarein the sky
ambare:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootambara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन

"Hundreds, thousands and unlimited number of monkeys are searching (for Sita) in all directions, in the underworld and heavens and the sky.

S
Sītā (implicit: tām)
V
Vānara-s (monkeys)

FAQs

Adharma cannot be hidden indefinitely; wrongdoing invites inevitable pursuit and accountability.

Hanumān informs Rāvaṇa of the vast Vānara search effort for Sītā, emphasizing the certainty of discovery and consequences.

Hanumān’s resolve and duty (sevā to Rāma’s cause), expressed through confident warning grounded in facts.