Valmiki Ramayana 5.35.68 — Sundara Kanda, Sarga 35, Shloka 68

रामलक्षणवर्णनम्

Description of Rama and Lakshmana; Alliance Narrative to Sita

Devanagari script

विन्ध्यादुत्थाय सम्प्राप्ता स्सागरस्यान्तमुत्तरम्।त्वद्धर्शनकृतोत्साहा हृष्टास्तुष्टाः प्लवङ्गमाः।।।।

Transliteration

vindhyād utthāya samprāptāḥ sāgarasyāntam uttaram | tvaddarśanakṛtotsāhā hṛṣṭās tuṣṭāḥ plavaṅgamāḥ ||5.35.68||

Translation

وندھیا سے اٹھ کر چلتے ہوئے پلَوَنگم (ونر) سمندر کے شمالی کنارے تک جا پہنچے۔ آپ کے دیدار کی امید سے ان کے دلوں میں جوش بھر آیا؛ وہ خوش و خرم اور مطمئن تھے۔

Word by Word

• विन्ध्यात्: from Vindhya
• विन्ध्यात्: Apadana (अपादान)
• Type: Noun
• Root: विन्ध्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन

• उत्थाय: having risen
• उत्थाय: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: उद् + स्था (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive), अव्यय; 'having risen/got up'

• सम्प्राप्ताः: reached
• सम्प्राप्ताः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + प्र + आप् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past participle used predicatively), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• सागरस्य: of the ocean
• सागरस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: सागर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• अन्तम्: the limit/edge
• अन्तम्: Karma (कर्म; goal)
• Type: Noun
• Root: अन्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• उत्तरम्: northern
• उत्तरम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्तर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अन्तम् इति विशेषणम्

• त्वद्दर्शनकृतोत्साहाः: whose zeal was produced by seeing you
• त्वद्दर्शनकृतोत्साहाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: त्वद्-दर्शन-कृत-उत्साह (प्रातिपदिक; त्वद् + दर्शन + कृत + उत्साह)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; प्लवङ्गमाः इति विशेषणम्

• हृष्टाः: delighted
• हृष्टाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: हृष्ट (प्रातिपदिक; from हृष्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; प्लवङ्गमाः इति विशेषणम्

• तुष्टाः: satisfied
• तुष्टाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तुष्ट (प्रातिपदिक; from तुष्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; प्लवङ्गमाः इति विशेषणम्

• प्लवङ्गमाः: vanaras
• प्लवङ्गमाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्लवङ्गम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

Characters & Entities

• Vindhya (mountain)
• Ocean/sea (sāgara)
• Vanaras
• Sita

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Hope anchored in righteous purpose: dharma-oriented effort is renewed when the goal is just—service to Sita and Rama becomes the source of strength.

What is the narrative situation?

With fresh motivation, the Vanaras travel from the Vindhya region to the ocean’s northern shore, preparing for the crossing to Lanka.

Which character virtue is emphasized?

Utsāha (energetic resolve) in service—enthusiasm for a righteous mission despite earlier collapse.