Ramayana — Sundara Kanda, Sarga 35, Shloka 64
रामलक्षणवर्णनम्
Description of Rama and Lakshmana; Alliance Narrative to Sita
Devanagari script
यवीयान्केन मे भ्राता हतः क्व च निपातितः।एतदाख्यातुमिच्छामि भवद्भिर्वानरोत्तमाः।।।।
Transliteration
yavīyān kena me bhrātā hataḥ kva ca nipātitaḥ | etad ākhyātum icchāmi bhavadbhir vānarottamāḥ ||5.35.64||
Translation
میرے چھوٹے بھائی کو کس نے مارا، اور وہ کہاں گرا؟ اے وانروں میں برتر! میں چاہتا ہوں کہ تم لوگ یہ بات مجھے بتاؤ۔
Word by Word
यवीयान्younger
यवीयान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootयवीयस् (प्रातिपदिक; comparative)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तुलनात्मक-विशेषण (comparative)
केनby whom
केन:
Karta (कर्ता; interrogative agent)
TypeAdjective
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; कर्तृ/करण-प्रश्न (by whom)
मेmy
मे:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeAdjective
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; मम (of me/my)
भ्राताbrother
भ्राता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हतःkilled
हतः:
Kriya (क्रिया; passive predicate)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि-भावः (was killed)
क्वwhere
क्व:
Adhikarana (अधिकरण; place-question)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्न-अव्यय (interrogative adverb of place)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-बोधक (conjunction)
निपातितःdropped/caused to fall
निपातितः:
Kriya (क्रिया; passive predicate)
TypeVerb
Rootनि + पत् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि (was made to fall/dropped)
एतत्this
एतत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'this (matter)'
आख्यातुम्to tell
आख्यातुम्:
Prayojana (प्रयोजन; purpose)
TypeVerb
Rootआ + ख्या (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), अव्यय; 'to tell'
इच्छामिI wish/desire
इच्छामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootइष् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
भवद्भिःby you
भवद्भिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootभवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; आदरार्थ-प्रयोग (honorific 'by you')
वानरोत्तमाःO best of vanaras
वानरोत्तमाः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवानरोत्तम (प्रातिपदिक; वानर + उत्तम)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), बहुवचन
Characters & Entities
S
SampatiJ
Jatayu (as younger brother, implied)V
Vanaras (vānarottama)FAQs
Satya (truth) as a basis for justice: Sampati seeks factual truth about the death, implying that righteous response must rest on accurate knowledge.
Sampati questions the Vanaras about the circumstances of Jatayu’s death—who killed him and where he fell.
Truth-seeking and justice-oriented concern—Sampati demands clear information before action or judgment.