Shloka 33

पिता हि भवति ज्येष्ठो धर्ममार्यस्य जानतः।

तस्य पादौ ग्रहीष्यामि स हीदानीं गतिर्मम।।2.72.33।।

pitā hi bhavati jyeṣṭho dharmam āryasya jānataḥ |

tasya pādau grahīṣyāmi sa hīdānīṃ gatir mama || 2.72.33 ||

جو آریہ دھرم کو جانتا ہے، اس کے لیے بڑا بھائی ہی باپ ہوتا ہے۔ میں اسی کے قدم پکڑوں گا؛ اب وہی میری واحد پناہ اور گتی ہے۔

पिताfather
पिता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; predicate noun
हिindeed
हि:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; indeed
भवतिbecomes
भवति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
ज्येष्ठःthe elder (brother)
ज्येष्ठः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootज्येष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; subject: ‘the elder (brother)’
धर्मम्dharma/righteousness
धर्मम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; object of jānataḥ
आर्यस्यof the noble one
आर्यस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootआर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; genitive dependent on jānataḥ
जानतःof one who knows
जानतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Root√ज्ञा (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; ‘of one who knows’
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
पादौfeet (two)
पादौ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), द्विवचन
ग्रहीष्यामिI shall grasp
ग्रहीष्यामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√ग्रह् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
हिindeed
हि:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; indeed
इदानीम्now
इदानीम्:
Kala (काल)
TypeIndeclinable
Rootइदानीम् (अव्यय)
Formकाल-अव्यय; ‘now’
गतिःrefuge/goal
गतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; predicate noun
ममmy
मम:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन

 To one who knows the ways of righteousness the elder brother is (like) the father. Indeed, he (Rama) is my refuge and I shall hold his feet now.

B
Bharata
R
Rāma

FAQs

Maryādā-dharma: the elder brother carries paternal responsibility; honoring him sustains righteous family order.

In the wake of his father’s absence, Bharata turns to Rama as the rightful moral center and protector.

Bharata’s submission to dharma over personal claim—he seeks refuge at Rama’s feet.