Previous Verse
Next Verse

Shloka 39

Procedure for the Guḍa-dhenū (Jaggery-Cow) Gift; Ten Dhenu-dānas; Yearlong Gaṅgā Worship and Darśana

वर्षं यस्तु नरो भक्त्या यथा शक्त्यर्चयन्मुदा । हविष्याशी मिताहारो ब्रह्मचर्यसमन्वितः ॥ ३९ ॥

varṣaṃ yastu naro bhaktyā yathā śaktyarcayanmudā | haviṣyāśī mitāhāro brahmacaryasamanvitaḥ || 39 ||

جو مرد ایک سال تک بھکتی سے، خوشی کے ساتھ، اپنی طاقت کے مطابق پوجا کرتا رہے—ہَوِش (سادہ یَجْنیہ بھوجن) پر گزارا کرے، کم خوراک ہو اور برہماچریہ میں قائم ہو—(وہ پھل پاتا ہے)۔

varṣamfor a year
varṣam:
Kāla-adhikarana (काल-अधिकरण; duration)
TypeNoun
Rootvarṣa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (Acc.), एकवचन (Singular)
yaḥwho
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nom.), एकवचन (Singular); सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)
tuindeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअन्वय/विरोध-अव्यय (indeed/but)
naraḥa man/person
naraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nom.), एकवचन (Singular)
bhaktyāwith devotion
bhaktyā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootbhakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), तृतीया (Instr.), एकवचन (Singular)
yathāas/according to
yathā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (as/in the manner)
śaktyāwith (one’s) ability
śaktyā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootśakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), तृतीया (Instr.), एकवचन (Singular)
arcayanworshipping/performing worship
arcayan:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√arc (धातु) → arcayat (तिङन्त)
Formलट् (Present), परस्मैपद (Parasmaipada), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular); शतृ-प्रत्ययान्त रूप (present participle used adverbially/with finite sense in context)
mudāwith joy
mudā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootmudā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), तृतीया (Instr.), एकवचन (Singular)
haviṣya-āśīeating haviṣya (simple sacrificial food)
haviṣya-āśī:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Roothaviṣya (प्रातिपदिक) + āśin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nom.), एकवचन (Singular); उपपद-तत्पुरुष (haviṣyam aśnāti iti: ‘one who eats haviṣya’)
mita-āhāraḥmoderate in diet
mita-āhāraḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmita (कृदन्त; √mā) + āhāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nom.), एकवचन (Singular); कर्मधारय (mito āhāraḥ)
brahmacarya-samanvitaḥendowed with celibacy/continence
brahmacarya-samanvitaḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbrahmacarya (प्रातिपदिक) + samanvita (कृदन्त; sam-anu-√i)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nom.), एकवचन (Singular); तृतीया-तत्पुरुष/उपपद-समास (brahmacaryeṇa samanvitaḥ = ‘endowed with brahmacarya’); samanvita = क्त-प्रत्ययान्त (PPP)

Narada (teaching in a vrata/mahatmya sequence addressed to the Sanatkumara tradition)

Vrata: none

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

FAQs

It defines the inner and outer disciplines that make a vow effective: sustained worship for a year, performed with bhakti, supported by purity of conduct (brahmacarya) and restraint (mitāhāra).

Bhakti is shown as joyful, steady worship done “as one is able” (yathā-śakti), emphasizing sincerity and continuity over display, while aligning lifestyle with devotion.

Ritual-practice discipline is implied through havisya (havis-based dietary rule) and niyamas used in vrata-vidhi—practical guidance aligned with Kalpa-style observance rather than technical astrology or grammar.