Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 38

Saṃsāra-duḥkha: Karmic Descent, Garbhavāsa, Life’s Anxieties, Death, and the Call to Jñāna-Bhakti

आमलप्रक्षयाद्यद्वदग्नौ धाम्यंति धातवः । तथैव जीविनः सर्व आकर्मप्रक्षयाद् भृशम् ॥ ३८ ॥

āmalaprakṣayādyadvadagnau dhāmyaṃti dhātavaḥ | tathaiva jīvinaḥ sarva ākarmaprakṣayād bhṛśam || 38 ||

جس طرح آگ میں دھاتوں کو تپا کر پھونک دی جاتی ہے اور ان کی میل کچیل جل کر دور ہو جاتی ہے، اسی طرح تمام جاندار جمع شدہ کرم کے زائل ہونے پر بہت زیادہ پاکیزگی حاصل کرتے ہیں۔

āmala-prakṣaya-ādi(by) cleansing with āmalaka etc.
āmala-prakṣaya-ādi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootāmala (प्रातिपदिक) + prakṣaya (pra√kṣi? ‘washing/cleansing’; here ‘prakṣaya’ as cleansing) + ādi (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष; पुंलिङ्ग/नपुंसक; प्रथमा एकवचन (as a compound base in simile)
yadvatjust as
yadvat:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyadvat (अव्यय)
Formउपमानवाचक अव्यय (just as)
agnauin fire
agnau:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootagni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी एकवचन
dhāmyaṃtiare blown/smelted
dhāmyaṃti:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√dhmā (धातु)
Formलट्; प्रथमपुरुष; बहुवचन; परस्मैपद; धाम्यन्ति (they are blown/are smelted by blowing)
dhātavaḥmetals
dhātavaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdhātu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा बहुवचन
tathāso
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formप्रकारवाचक अव्यय
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (indeed/just)
jīvinaḥliving beings
jīvinaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjīvin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा बहुवचन
sarveall
sarve:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा बहुवचन; विशेषणम् (qualifying jīvinaḥ)
ā-karma-prakṣayātfrom the exhaustion of karma
ā-karma-prakṣayāt:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootā (उपसर्ग) + karma (प्रातिपदिक) + prakṣaya (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष; पुंलिङ्ग; पञ्चमी एकवचन; ‘from the exhaustion/consumption of (their) karma’
bhṛśamgreatly
bhṛśam:
Sambandha (सम्बन्ध/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootbhṛśam (अव्यय)
Formपरिमाण/तीव्रतावाचक अव्यय (intensifier)

Sanatkumara (in instruction to Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

FAQs

It teaches that suffering, discipline, and spiritual practice function like fire that burns away impurities—when karmic residues are exhausted, the jiva becomes purified and fit for liberation-oriented knowledge.

By implying purification through karmakshaya: steady bhakti and surrender reduce sinful impressions and reactions, refining the heart so devotion becomes unbroken and pure rather than mixed with worldly motives.

It uses a clear ritual/technical metaphor from fire-processing (agni as purifier) to convey a dharmic principle: actions leave results, and disciplined practice (tapas, vrata, japa) is a method to lessen karmic residue.