Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Adhyaya 28Alarka Inquires into Varna and Ashrama Dharma; Madalasa Defines the Fourfold Duties

दानं यज्ञोऽथ शुश्रूषा द्विजातीनां त्रिधा मया ।

व्याख्यातः शूद्रधर्मोऽपि जीविका कारुकर्म च ॥

dānaṃ yajño 'tha śuśrūṣā dvijātīnāṃ tridhā mayā | vyākhyātaḥ śūdradharmo 'pi jīvikā kārukarma ca ||

دان، یَجْن اور دْوِجوں کی خدمت—یہ تین میں نے بیان کیے؛ شودر کا دھرم بھی اسی طرح کہا گیا ہے، اور اس کی روزی ہنرمندی اور محنت کے کاموں سے ہوتی ہے۔

dānamgiving
dānam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdāna (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
yajñaḥsacrifice
yajñaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyajña (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
athaand then; also
atha:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
FormParticle/conjunctive indeclinable (अनन्तरार्थक/समुच्चयार्थक-अव्यय)
śuśrūṣāservice; attendance
śuśrūṣā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśuśrūṣā (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
dvijātīnāmof the twice-born (classes)
dvijātīnām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootdvijāti (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (6th/षष्ठी), Plural (बहुवचन)
tridhāin three ways
tridhā:
Prakāra (प्रकार)
TypeIndeclinable
Roottridhā (अव्यय)
FormAdverb (क्रियाविशेषण-अव्यय)
mayāby me
mayā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun (सर्वनाम), Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन)
vyākhyātaḥexplained; expounded
vyākhyātaḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi+ā+khyā (धातु) → vyākhyāta (कृदन्त)
FormPast passive participle (क्त/PPP), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); predicative ‘has been explained’
śūdra-dharmaḥShudra-dharma; duty of the Shudra
śūdra-dharmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśūdra (प्रातिपदिक) + dharma (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); षष्ठी-तत्पुरुष: ‘duty of the Shudra’
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
FormParticle (निपात)
jīvikālivelihood
jīvikā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjīvikā (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
kāru-karmacraft-work; artisan labor
kāru-karma:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkāru (प्रातिपदिक) + karma (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); षष्ठी-तत्पुरुष: ‘work of an artisan’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक-अव्यय)
Not specified in the provided excerpt (Ācāra instruction within Markandeya Purāṇa’s discourse context)

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "dharma", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

DharmaVarṇadharmaService (śuśrūṣā)Livelihood (craft)

FAQs

The verse frames dignity of work through dharma: service and skilled labor are treated as legitimate life-paths when done with right intention and social responsibility, alongside the universal virtues of giving and participation in sacred order.

Ācāra/Dharma instruction (ancillary to the five lakṣaṇas), functioning as a prescriptive ethical layer within the Purāṇa.

‘Service’ signifies the purification of ego through duty; craftsmanship (kāru) symbolizes shaping the outer world while inwardly cultivating discipline and humility.