Shloka 17
सहदेवस्य गोसंख्य-तन्तिपाल-रूपेण विराट-समागमः | Sahadeva’s Audience with Virāṭa as Cattle-Enumerator
Tantipāla
द्रौपहुवाच नास्मि देवी न गन्धर्वी नासुरी न च राक्षसी । सैरन्ध्री तु भुजिष्यास्मि सत्यमेतद् ब्रवीमि ते,द्रौपदी बोली--रानीजी! मैं न तो देवी हूँ, न गन्धर्वी; न असुरपत्नी हूँ, न राक्षसी। मैं तो सेवा करनेवाली सैरन्ध्री हूँ। यह मैं आपसे सच-सच कह रही हूँ
draupady uvāca nāsmi devī na gandharvī nāsurī na ca rākṣasī | sairandhrī tu bhujiṣyāsmi satyam etad bravīmi te ||
دروپدی نے کہا—میں نہ دیوی ہوں، نہ گندھرو عورت؛ نہ اسوری ہوں، نہ راکشسی۔ میں تو صرف سائرندھری ہوں، ایک ایسی عورت جو خدمت اور انحصار میں رہتی ہے؛ یہی سچ میں تم سے کہتی ہوں۔
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds satya (truthfulness) and measured speech: Draupadī asserts her identity plainly while adopting humility appropriate to her concealed situation, showing how dharma can involve truthful restraint and self-control under danger.
During the Pāṇḍavas’ incognito stay in Virāṭa’s kingdom, Draupadī, questioned about her nature and background, denies being any supernatural being and presents herself as a mere sairandhrī (female attendant), maintaining the disguise necessary for safety.