Shloka 7
Udyoga Parva Adhyāya 92: Kṛṣṇasya sabhāpraveśaḥ
Krishna’s Entry into the Royal Assembly
Devanagari script
मनसा चिन्तयन् पापं कर्मणा नातिरोचयन् । न प्राप्नोति फलं तस्येत्येवं धर्मविदो विदु:ः ७ ।। इसी प्रकार यदि मनुष्य मनसे पापका चिन्तन करते हुए भी उसमें रुचि न होनेके कारण उसे क्रियाद्वारा सम्पादित न करे, तो उसे उस पापका फल नहीं मिलता है। ऐसा धर्मज्ञ पुरुष जानते हैं
Translation
اسی طرح اگر انسان دل میں گناہ کا خیال کرے مگر اس میں رغبت نہ ہونے کے سبب اسے عمل میں نہ لائے، تو اسے اس گناہ کا پھل نہیں ملتا—یہی بات دھرم کے جاننے والے جانتے ہیں۔
Word by Word
मनसाby the mind
मनसा:
Karana
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
चिन्तयन्thinking/pondering
चिन्तयन्:
Karta
TypeVerb
Rootचिन्त्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
पापम्sin/evil
पापम्:
Karma
TypeNoun
Rootपाप
FormNeuter, Accusative, Singular
कर्मणाby action/deed
कर्मणा:
Karana
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Instrumental, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
अतिरोचयन्taking delight in / approving (excessively)
अतिरोचयन्:
Karta
TypeVerb
Rootअति-रुच्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
प्राप्नोतिattains/obtains
प्राप्नोति:
TypeVerb
Rootप्र-आप्
FormPresent (Lat), Third, Singular, Parasmaipada
फलम्fruit/result
फलम्:
Karma
TypeNoun
Rootफल
FormNeuter, Accusative, Singular
तस्यof that (sin)
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Genitive, Singular
इतिthus/that
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
एवम्in this manner
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
धर्मविदःknowers of dharma
धर्मविदः:
Karta
TypeNoun
Rootधर्मविद्
FormMasculine, Nominative, Plural
विदुःknow
विदुः:
TypeVerb
Rootविद्
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural, Parasmaipada
Speaker
(वैशग्पायन उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes