Shloka 15
Udyoga Parva Adhyāya 92: Kṛṣṇasya sabhāpraveśaḥ
Krishna’s Entry into the Royal Assembly
Devanagari script
ज्ञातीनां हि मिथो भेदे यम्मित्र॑ नाभिपद्यते । सर्वयत्नेन माध्यस्थ्यं न तम्मित्रं विदुर्बुधा:,भाई-बन्धुओंमें परस्पर फूट होनेका अवसर आनेपर जो मित्र सर्वथा प्रयत्न करके उनमें मेल करानेके लिये मध्यस्थता नहीं करता, उसे विद्वान् पुरुष मित्र नहीं मानते हैं
Translation
جب رشتہ داروں میں باہمی پھوٹ پڑ جائے تو جو دوست پوری کوشش کے ساتھ صلح کرانے کے لیے ثالثی نہیں کرتا، دانا لوگ اسے دوست نہیں مانتے۔
Word by Word
ज्ञातीनाम्of kinsmen/relatives
ज्ञातीनाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootज्ञाति
FormMasculine, Genitive, Plural
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
मिथःmutually/among themselves
मिथः:
TypeIndeclinable
Rootमिथः
भेदेin division/schism
भेदे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभेद
FormMasculine, Locative, Singular
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Accusative, Singular
मित्रम्friend
मित्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootमित्र
FormNeuter, Accusative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
अभिपद्यतेis acknowledged/accepted (as)
अभिपद्यते:
TypeVerb
Rootअभि + पद्
FormPresent, 3rd, Singular, Atmanepada
सर्वयत्नेनwith every effort
सर्वयत्नेन:
Karana
TypeNoun
Rootसर्वयत्न
FormMasculine, Instrumental, Singular
माध्यस्थ्यम्mediation/neutral interposition
माध्यस्थ्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootमाध्यस्थ्य
FormNeuter, Accusative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
तम्that (person)
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
मित्रम्friend
मित्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootमित्र
FormNeuter, Accusative, Singular
विदुःknow/consider
विदुः:
TypeVerb
Rootविद्
FormPerfect, 3rd, Plural, Parasmaipada
बुधाःthe wise (men)
बुधाः:
Karta
TypeNoun
Rootबुध
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
(वैशग्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes