Shloka 9

Vāmadeva’s Rājadharma: Norm-Setting, Counsel, and the Prevention of Rāṣṭra-Vināśa (वामदेव-प्रोक्तं राजधर्मम्)

Devanagari script

मृषावादं परिहरेत्‌ कुर्यात्‌ प्रियमयाचित: । न कामाज्न च संरम्भान्न द्वेषाद्‌ धर्ममुत्सूजेत्‌,मिथ्या भाषण करना छोड़ दे, बिना याचना या प्रार्थना किये ही दूसरोंका प्रिय करे। किसी कामनासे, क्रोधसे तथा द्वेषसे भी धर्मका त्याग न करे

Transliteration

mṛṣāvādaṃ pariharet kuryāt priyam ayācitaḥ | na kāmāj ca saṃrambhān na dveṣād dharmam utsṛjet ||

Translation

جھوٹ بولنا چھوڑ دے؛ بغیر مانگے بھی دوسروں کے لیے خوشگوار اور نفع بخش کام کرے۔ خواہش، بے قابو غصّہ یا نفرت—کسی سبب سے بھی دھرم کو ترک نہ کرے۔

Word by Word

मृषावादम्false speech, lying

परिहरेत्should avoid, should shun

कुर्यात्should do, should perform

प्रियम्what is pleasing; a kind act

अयाचितःunasked; without being requested

नnot

कामात्from desire; out of lust/longing

नnor

चand

संरम्भात्from anger/impetuosity

नnor

द्वेषात्from hatred

धर्मम्dharma; righteousness; duty

उत्सृजेत्should abandon, should give up

Speaker

वामदेव उवाच

Characters & Entities

Vāmadeva

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes