Shloka 19
Yogakṣema, Purohita, and the Mucukunda–Vaiśravaṇa Dialogue (योगक्षेम–पुरोहित–मुचुकुन्दवैश्रवणसंवादः)
भीष्म उवाच ततो वैश्रवणो राजा विस्मयं परमं ययौ । क्षत्रधर्मे स्थितं दृष्टवा मुचुकुन्दमसम्भ्रमम्,भीष्मजी कहते हैं--युधिष्ठिर! राजा मुचुकुन्दको बिना किसी घबराहटके इस प्रकार क्षत्रियधर्ममें स्थित हुआ देख कुबेरको बड़ा विस्मय हुआ
bhīṣma uvāca | tato vaiśravaṇo rājā vismayaṃ paramaṃ yayau | kṣatradharme sthitaṃ dṛṣṭvā mucukundam asambhramam ||
بھیشم نے کہا—تب راجا ویشروَن (کُبیر) کو نہایت حیرت ہوئی، کیونکہ اس نے مُچُکُند کو کشتریہ دھرم میں ثابت قدم، بے اضطراب اور بے تزلزل دیکھا۔
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights that kshatriya-dharma is fulfilled through steadfastness and self-mastery: a ruler’s true strength is calm adherence to duty without panic or agitation, even when confronted by extraordinary beings or situations.
Bhishma narrates that Kubera (Vaishravana) becomes greatly astonished upon seeing King Mucukunda unwaveringly established in the warrior-king’s code, remaining composed and unflustered.