Shloka 14

Rājapurohita-lakṣaṇa and Purūravas–Vāyu Saṃvāda

Varṇa, Sovereignty, and Abhaya-dāna

Devanagari script

श्रुतवृत्तोपपन्नाय धर्मज्ञाय तपस्विने । स्वधर्मपरितृप्ताय यो न वित्तपरो भवेत्‌,यदि तुम स्वधर्म-पालनके फलस्वरूप स्वर्गलोकमें उत्तम स्थानकी खोज कर रहे हो (चाहते हो) तो जितनी भूमिपर तुम विजय प्राप्त करो, वह सब शास्त्र और सदाचारसे सम्पन्न, धर्मज्ञ, तपस्वी तथा स्वधर्मसे संतुष्ट ब्राह्मणको पुरोहित बनाकर सौंप दो, जो कि धनोपार्जनमें आसक्त न हो

Transliteration

śrutavṛttopapannāya dharmajñāya tapasvine | svadharmaparitṛptāya yo na vittaparo bhavet ||

Translation

جو شاستروں اور نیک سیرتی میں پختہ ہو، دھرم کا جاننے والا ہو، ریاضت گزار ہو، اپنے فرض پر قانع ہو اور دولت کا پرستار نہ ہو—ایسے برہمن کے سپرد (وہ زمین) کر دو، اسی کو پُروہت بنا کر۔

Word by Word

श्रुतlearned (having heard/learned)

वृत्तby conduct/behavior

उपपन्नायendowed/possessed (with)

धर्मज्ञायknower of dharma

तपस्विनेto an ascetic

स्वधर्मby/with one’s own duty

परितृप्तायcontent/satisfied

यःwho

नnot

वित्तपरःintent on wealth

भवेत्should be / may become

Speaker

ऐल उवाच

Characters & Entities

Aila (speaker)

Brahmin (as purohita/priest)

Heaven (svarga, implied by the prose context)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes