Shloka 9

नागैः सह ब्राह्मणस्य अतिथिधर्म-व्रतसंवादः | The Brahmin’s Vow and the Nāgas’ Hospitality Appeal

Devanagari script

तस्माद्‌ देवात्‌ समुद्धूतः स्पर्शस्तु पुरुषोत्तमात्‌ । येन सम युज्यते वायुस्ततो लोकान्‌ विवात्यसौ,उन्हीं भगवान्‌ पुरुषोत्तमसे स्पर्शकी उत्पत्ति हुई है, जिससे वायुदेव संयुक्त होते हैं और उससे संयुक्त होनेके कारण ही वे सम्पूर्ण लोकोंमें प्रवाहित होते हैं

Translation

اسی خدا، یعنی پُرُشوتّم، سے ‘لمس’ (سپَرش) پیدا ہوا؛ جس کے ساتھ مل کر ہوا چلتی ہے، اور اسی کے سبب وہ تمام جہانوں میں رواں رہتی ہے۔

Word by Word

तस्मात्from that

देवात्from the god

समुद्धूतःarisen/produced

स्पर्शःtouch (the sense-quality)

तुindeed/but

पुरुषोत्तमात्from the Supreme Person

येनby which/with which

सम्together/with (as prefix)

युज्यतेis joined/connected

वायुःwind

ततःtherefore/from that

लोकान्worlds/realms

विवातिblows through

असौthat (he/it)

Speaker

नारद उवाच

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes