Shloka 7
Haṃsa–Sādhya Saṃvāda: Satya, Dama, Kṣamā and the Discipline of Speech
स्नेहजानिह ते पाशान् वक्ष्यामि शृणु तान् मम । सकर्णकेन शिरसा शक्या: श्रोतुं विजानता,'मैं तुम्हें स्नेहजनित बन्धनोंका परिचय देता हूँ, उन्हें तुम मुझसे सुनो। श्रवणेन्द्रियसम्पन्न समझदार मनुष्य ही ऐसी बातोंको बुद्धिपूर्वक सुन सकता है”
snehajān iha te pāśān vakṣyāmi śṛṇu tān mama | sa-karṇakena śirasā śakyāḥ śrotuṁ vijānatā ||
بھیشم نے کہا—میں تمہیں سنےہ سے پیدا ہونے والے بندھنوں کا بیان کرتا ہوں؛ انہیں مجھ سے سنو۔ ایسا مشورہ وہی شخص ٹھیک طرح سن اور سمجھ سکتا ہے جو صاحبِ فہم ہو، جس کا ذہن متوجہ اور کان بیدار ہوں۔
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Affection can become a binding force; therefore one should listen to ethical instruction with full attentiveness and discernment, because only a clear, understanding mind can recognize and loosen such subtle bonds.
In the Śānti Parva instruction sequence, Bhīṣma begins a didactic explanation to the listener (Yudhiṣṭhira) about the ‘nooses’ or constraints produced by attachment, prefacing the teaching by urging careful, intelligent listening.