Shloka 24
अध्याय ९ — कर्णस्य प्रहारः, योधयुग्मनियोजनम्, शैनेय-कैकेययोर्युद्धविन्यासः
शरतल्पे शयानेन भीष्मेण सुमहात्मना,भ्रातृभावेन पृथिवीं भुड़क्ष्व पाण्ड्सुतैः सह । बाण-शय्यापर सोये हुए महात्मा भीष्मने अर्जुनसे पानी माँगा और उन्होंने इसके लिये पृथ्वीको छेद दिया। इस प्रकार पाण्डुपुत्र अर्जुनके द्वारा प्रकट की हुई उस जलधाराको देखकर महाबाहु भीष्मने दुर्योधनसे कहा--“तात! पाण्डवोंके साथ संधि कर लो। संधिसे वैरकी शान्ति हो जायगी, तुमलोगोंका यह युद्ध मेरे जीवनके साथ ही समाप्त हो जाय। तुम पाण्डवोंके साथ भ्रातृभाव बनाये रखकर पृथ्वीका उपभोग करो”
śaratālpe śayānena bhīṣmeṇa sumahātmanā | bhrātṛbhāvena pṛthivīṃ bhuṅkṣva pāṇḍusutaiḥ saha ||
دھرتراشٹر نے کہا— تیروں کی شَیّا پر لیٹے ہوئے مہاتما بھیشم نے دُریودھن سے کہا— “بیٹے! پاندو کے بیٹوں کے ساتھ بھائی چارہ قائم رکھ کر زمین کی حکمرانی اور بهره مندی کر۔ صلح سے دشمنی ٹھنڈی پڑ جائے گی؛ یہ جنگ میری زندگی کے ساتھ ہی ختم ہو جائے۔ پاندوؤں کے ساتھ اخوت برقرار رکھ اور امن سے راج بھوگ کر۔”
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
Even amid irreversible loss, dharma favors reconciliation over vengeance: rule and enjoy prosperity through brotherhood, letting enmity subside through a just settlement rather than prolonging a destructive war.
Bhīṣma, lying on the arrow-bed, gives counsel urging peace: Duryodhana should make a settlement with the Pāṇḍavas and share the kingdom in a fraternal spirit, so that the war may cease and hostility be pacified.