Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

अस्त्रयुद्धे द्रौणिपार्थसंघर्षः — Karṇa’s Bhārgavāstra and the Search for Yudhiṣṭhira

Chapter 45

तस्य पक्षप्रपक्षेभ्यो निष्पतन्ति युयुत्सव: । पत्त्यश्चरथमातज्जा: प्रावषीव बलाहका:,उसके पक्ष और प्रपक्षोंसे युद्धके इच्छुक पैदल, घुड़सवार, रथी और गजारोही योद्धा उसी प्रकार निकल पड़ते थे, जैसे वर्षाकालमें मेघ प्रकट होते हैं

tasya pakṣa-prapakṣebhyo niṣpatanti yuyutsavaḥ | patty-aśva-ratha-mātaṅgāḥ prāvṛṣi iva balāhakāḥ ||

اس کے بازوؤں اور ضدِبازوؤں سے جنگ کے خواہاں پیادے، گھڑسوار، رتھی اور ہاتھی سوار یوں امڈ پڑتے تھے جیسے برسات میں بادل چھا جاتے ہیں۔

तस्यof him/its
तस्य:
Sambandha
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
पक्ष-प्रपक्षेभ्यःfrom the wings and the subsidiary wings/flanks
पक्ष-प्रपक्षेभ्यः:
Apadana
TypeNoun
Rootपक्ष, प्रपक्ष
FormMasculine, Ablative, Plural
निष्पतन्तिrush out / sally forth
निष्पतन्ति:
TypeVerb
Rootनि-√पत्
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
युयुत्सवःdesirous of fighting
युयुत्सवः:
Karta
TypeAdjective
Rootयुयुत्सु
FormMasculine, Nominative, Plural
पत्त्यःfoot-soldiers
पत्त्यः:
Karta
TypeNoun
Rootपत्ति
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
रथ-मातङ्ग-जाःcharioteers and elephant-riders (lit. those of chariots and elephants)
रथ-मातङ्ग-जाः:
Karta
TypeNoun
Rootरथ, मातङ्ग, ज
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रावृषिin the rainy season
प्रावृषि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootप्रावृष्
FormFeminine, Locative, Singular
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
बलाहकाःclouds
बलाहकाः:
Karta
TypeNoun
Rootबलाहक
FormMasculine, Nominative, Plural

संजय उवाच

S
Sañjaya
A
army wings (pakṣa, prapakṣa)
I
infantry (patti)
C
cavalry (aśva)
C
chariots (ratha)
E
elephants (mātaṅga)
R
rain-clouds (balāhaka)
M
monsoon season (prāvṛṣ)