Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

Adhyāya 108 — Nimitta-darśana and Drona’s counsel amid Arjuna’s advance (निमित्तदर्शनं द्रोणोपदेशश्च)

ततो दुर्योधनो राजा शूराणां हयसादिनाम्‌ । अयुतं प्रेषयामास पाण्डवानां निवारणे,तदनन्तर राजा दुर्योधनने पाण्डवोंकी प्रगतिको रोकने-के लिये दस हजार घुड़सवार सैनिक और भेजे

tato duryodhano rājā śūrāṇāṁ hayasādinām | ayutaṁ preṣayāmāsa pāṇḍavānāṁ nivāraṇe ||

پھر راجا دُریودھن نے پانڈوؤں کی پیش قدمی روکنے کے لیے بہادر گھڑ سواروں کی دس ہزار کی فوج روانہ کی۔

ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
दुर्योधनःDuryodhana
दुर्योधनः:
Karta
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Nominative, Singular
राजाthe king
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Singular
शूराणाम्of heroes/brave men
शूराणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootशूर
FormMasculine, Genitive, Plural
हयसादिनाम्of horse-riders
हयसादिनाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootहयसादिन्
FormMasculine, Genitive, Plural
अयुतम्ten thousand
अयुतम्:
Karma
TypeNoun
Rootअयुत
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रेषयामासsent, dispatched
प्रेषयामास:
TypeVerb
Rootप्र-इष्
FormPerfect (Periphrastic), Third, Singular
पाण्डवानाम्of the Pandavas
पाण्डवानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Genitive, Plural
निवारणेin/for the stopping, for prevention
निवारणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनिवारण
FormNeuter, Locative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Duryodhana
P
Pāṇḍavas
C
cavalry (horsemen)

Educational Q&A

The verse highlights how leadership choices in conflict often manifest as strategic obstruction rather than dialogue; ethically, it points to the momentum of hostility—once war is embraced, decisions tend to prioritize tactical advantage over reconciliation.

Sañjaya reports that Duryodhana orders a detachment of ten thousand cavalry to be sent out specifically to block or restrain the Pāṇḍavas’ advance in the ongoing battle situation.