Sāttvika-vṛtta-kathana (Brahmā on the Conduct of Sattva) — Chapter 38
हर्षस्तुष्टिविस्मयश्व विनय: साधुवृत्तिता । शान्तिकर्मणि शुद्धिश्व शुभा बुद्धिर्विमोचनम्,विश्वास, लज्जा, तितिक्षा, त्याग, पवित्रता, आलस्यरहित होना, कोमलता, मोहका अभाव, प्राणियोंपर दया करना, चुगली न खाना, हर्ष, संतोष, गर्वहीनता, विनय, सद्बर्ताव, शान्तिकर्ममें शुद्धभावसे प्रवृत्ति, उत्तम बुद्धि, आसक्तिसे छूटना, जगत्के भोगोंसे उदासीनता, ब्रह्मचर्य, सब प्रकारका त्याग, निर्ममता, फलकी कामना न करना तथा धर्मका निरन्तर पालन करते रहना--ये सब सत्त्वगुणके कार्य हैं
harṣas tuṣṭi-vismayaś ca vinayaḥ sādhu-vṛttitā | śānti-karmaṇi śuddhiś ca śubhā buddhir vimocanam | viśvāsaḥ lajjā titikṣā tyāgaḥ pavitratā alasyarahitatā komalatā moha-abhāvaḥ prāṇiṣu dayā paiśunya-avarjanam harṣaḥ santoṣaḥ agarvitā vinayaḥ sad-vyavahāraḥ śānti-karmaṇi śuddha-bhāvena pravṛttiḥ uttamā buddhiḥ āsakti-vimuktiḥ jagad-bhoga-vairāgyam brahmacaryam sarva-tyāgaḥ nirmamatā phala-kāmanā-abhāvaḥ dharmasya nityānuvartanam—etāni sarvāṇi sattva-guṇasya kāryāṇi
وایو نے کہا— مسرت، قناعت، حیرت، انکساری اور نیک سیرتی؛ صلح و سکون کے اعمال میں پاکیزہ نیت؛ مبارک اور صاحبِ تمیز عقل، اور رہائی—اور اس کے ساتھ اعتماد، حیا، برداشت، ترکِ تعلق، طہارت، سستی سے آزادی، نرمی، وہم و فریب سے پاکی، تمام جانداروں پر رحم، اور چغلی/بدگوئی سے پرہیز؛ نیز خوش دلی، دل کی سیری، بے غروری، حسنِ سلوک، پاک ارادے کے ساتھ امن کے فرائض میں مشغولیت، عمدہ فہم، وابستگی سے نجات، دنیاوی لذتوں سے بے رغبتی، برہماچریہ، ہر طرح کا ترک، بے مَمتا، نتیجے کی خواہش نہ رکھنا، اور دھرم کی ثابت قدم پابندی—یہ سب سَتْوَگُن کے اثرات اور اس کے ظہور ہیں۔
वायुदेव उवाच
The verse lists the characteristic outcomes of sattva-guṇa: clarity and harmony expressed as joy, humility, compassion, purity of intention, disciplined conduct, dispassion, non-possessiveness, and action without craving for results—culminating in liberation-oriented living.
Vāyu (the wind-god) is instructing the listener by enumerating ethical and psychological qualities, identifying them as the manifestations of sattva among the three guṇas, thereby guiding conduct toward peace and freedom from attachment.