Shloka 7
धृतराष्ट्रस्य पश्चात्तापः तथा वनप्रस्थानानुज्ञा | Dhṛtarāṣṭra’s Remorse and Request for Forest-Retirement
कुरुश्रेष्ठ राजा धृतराष्ट्रके भोजन कर लेनेपर पाण्डव तथा विदुर आदि सब लोगोंने भी भोजन किया, फिर सब-के-सब धृतराष्ट्रकी सेवामें उपस्थित हुए ।। ततो<ब्रवीन्महाराज कुन्तीपुत्रमुपद्दरे । निषण्णं पाणिना पृष्ठे संस्पृशन्नम्बिकासुत:,महाराज! उस समय दुन्तीनन्दन युधिष्ठिरको एकान्तमें अपने निकट बैठा जान धृतराष्ट्रने उनकी पीठपर हाथ फेरते हुए कहा--
kuruśreṣṭha rājā dhṛtarāṣṭrake bhojana kara lene para pāṇḍava tathā vidura ādi saba logoṃ ne bhī bhojana kiyā, phira saba-ke-saba dhṛtarāṣṭra-kī sevā meṃ upasthita hue || tato 'bravīn mahārāja kuntīputram upadare | niṣaṇṇaṃ pāṇinā pṛṣṭhe saṃspṛśann ambikāsutaḥ ||
جب راجہ دھرتراشٹر نے کھانا ختم کیا تو پانڈو—ودور وغیرہ سب کے ساتھ—سب نے بھی کھانا کھایا۔ پھر سب کے سب دھرتراشٹر کی خدمت میں حاضر ہوئے۔ تب امبیکا کے پتر دھرتراشٹر نے تنہائی میں قریب بیٹھے کنّتی پتر یدھشٹھِر کی پیٹھ پر شفقت سے ہاتھ پھیرتے ہوئے اس سے کہا۔
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds dharmic conduct after conflict: respectful service to elders and readiness to receive counsel. Even amid unresolved grief, ethical life is sustained through humility, care, and attentive listening.
After the meal, the Pāṇḍavas and Vidura attend upon Dhṛtarāṣṭra. Dhṛtarāṣṭra then draws Yudhiṣṭhira aside, touches his back affectionately, and begins to speak—signaling a private, weighty conversation.