Shloka 16
Chapter 2: Sudarśana Upākhyāna — Atithi-Dharma and the Conquest of Mṛtyu
Gṛhastha-Vrata
सुदक्षिणो मधुरवागनसूयुर्जितिन्द्रिय: । धर्मात्मा चानृशंसश्न विक्रान्तो5<थाविकत्थन:,वह राजा अत्यन्त उदार, मधुरभाषी, किसीके दोष न देखनेवाला, जितेन्द्रिय, धर्मात्मा, दयालु और पराक्रमी था। वह कभी अपनी प्रशंसा नहीं करता था
sudakṣiṇo madhuravāg anasūyur jitendriyaḥ | dharmātmā cānṛśaṁsaś ca vikrānto ’thāvikatthanaḥ ||
بھیشم نے کہا—وہ راجا نہایت سخی، شیریں گفتار، عیب جوئی اور حسد سے پاک، حواس پر قابو رکھنے والا، دھرم کا پابند، رحمدل اور دلیر تھا؛ اور وہ کبھی اپنی تعریف میں مبتلا نہ ہوتا تھا۔
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse presents an ethical portrait of the ideal ruler: generosity and pleasant speech tempered by non-censoriousness, self-mastery, commitment to dharma, compassion, courage, and humility (absence of boasting).
Bhishma is describing the character of a king, listing his virtues as a model of righteous conduct and exemplary kingship within the Anushasana Parva’s broader instruction on dharma.