Shloka 129

Vāraṇāvata-prasaṃsā and the Pāṇḍavas’ Departure (वरणावत-प्रशंसा तथा पाण्डव-प्रयाणम्)

Devanagari script

इस प्रकार श्रीमह्याभारत आदिपव॑के अन्तर्गत सम्भवपर्वमें द्रोणको परशुरामजीसे अस्त्र- विद्याकी प्राप्तिविषयक एक सौ उन्तीसवाँ अध्याय पूरा हुआ

Transliteration

iti prakāraṃ śrīmahābhārate ādiparvaṇi antargata-sambhava-parvaṇi droṇasya paraśurāmajīto 'stra-vidyā-prāpti-viṣayaka ekaśata-ūnatiṃśattamo 'dhyāyaḥ pūrṇaḥ

Translation

یوں مقدّس شری مہابھارت کے آدی پَرو کے ضمن میں سمبھَو پَرو کے اندر پرشورام جی سے درون کے استر-ودیا حاصل کرنے کے بیان پر مشتمل ایک سو انتیسواں ادھیائے اختتام کو پہنچا۔

Word by Word

• इति: thus
• Type: Indeclinable
• Root: इति

• प्रकारेण: in this manner
• प्रकारेण: Karana
• Type: Noun
• Root: प्रकार
• Form: Masculine, Instrumental, Singular

• श्री: auspicious/holy (honorific)
• Type: Noun
• Root: श्री
• Form: Feminine, Nominative, Singular

• महाभारते: in the Mahabharata
• महाभारते: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: महाभारत
• Form: Neuter, Locative, Singular

• आदि: beginning/first
• Type: Noun
• Root: आदि
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• पर्वके: in the section (parva)
• पर्वके: Adhikarana
• Type: Adjective
• Root: पर्वक
• Form: Neuter, Locative, Singular

• अन्तर्गत: included/contained
• Type: Adjective
• Root: अन्तर्गत
• Form: Neuter, Locative, Singular

• सम्भवपर्वणि: in the Sambhava-parvan
• सम्भवपर्वणि: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: सम्भवपर्वन्
• Form: Neuter, Locative, Singular

• द्रोणस्य: of Drona
• Type: Noun
• Root: द्रोण
• Form: Masculine, Genitive, Singular

• परशुरामजीसे: from Parashurama (honorific in Hindi form)
• परशुरामजीसे: Apadana
• Type: Noun
• Root: परशुराम
• Form: Masculine, Ablative, Singular

• अस्त्र: weapon (missile)
• अस्त्र: Karma
• Type: Noun
• Root: अस्त्र
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• विद्यायाः: of knowledge/learning
• Type: Noun
• Root: विद्या
• Form: Feminine, Genitive, Singular

• प्राप्ति: attainment
• Type: Noun
• Root: प्राप्ति
• Form: Feminine, Nominative, Singular

• विषयक: concerning/pertaining to
• Type: Adjective
• Root: विषयक
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• एक: one
• Type: Adjective
• Root: एक
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• शत: hundred
• Type: Noun
• Root: शत
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• एकोनत्रिंशत्तमः: 129th (one less than thirty added to hundred)
• Type: Adjective
• Root: एकोनत्रिंशत्तम
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अध्यायः: chapter
• अध्यायः: Karta
• Type: Noun
• Root: अध्याय
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• समाप्तः: completed/ended
• Type: Adjective
• Root: समाप्त
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अभवत्: was/became
• Type: Verb
• Root: भू
• Form: Imperfect (Lan), 3rd, Singular

Speaker

राम उवाच

Characters & Entities

• Mahābhārata
• Ādi Parva
• Sambhava Parva
• Droṇa
• Paraśurāma (Rāma Jāmadagnya)
• astra-vidyā (weapon-lore)