Shloka 19
धृतराष्ट्र–दुर्योधन संवादः
Vāraṇāvata-vivāsana-nīti: Dhṛtarāṣṭra and Duryodhana’s Policy Dialogue
गौतमो<5पि ततो<भ्येत्य धनुर्वेदपरो5भवत् | कृपया यन्मया बालाविमौ संवर्धिताविति,गौतम (शरद्वान) भी उस आश्रमसे अन्यत्र जाकर धरनुर्वेदके अभ्यासमें तत्पर रहने लगे। राजा शन्तनुने यह सोचकर कि मैंने इन बालकोंको कृपापूर्वक पाला-पोसा है, उन दोनोंके वे ही नाम रख दिये--कृप और कृपी। राजाके द्वारा पालित हुई अपनी दोनों संतानोंका हाल गौतमने तपोबलसे जान लिया
Vaiśampāyana uvāca | Gautamo 'pi tato 'bhyetya dhanurveda-paro 'bhavat | kṛpayā yan mayā bālāv imau saṃvardhitāv iti |
ویشَمپاین نے کہا— پھر گوتَم (شردوان) وہاں سے روانہ ہو کر دھَنُروید کے ریاض میں مشغول ہو گیا۔ راجا شنتنو نے یہ سوچ کر کہ “میں نے رحم کے باعث ان دونوں بچوں کی پرورش کی ہے”، ان کے نام کِرِپ اور کِرِپی رکھ دیے۔ بادشاہ کے ہاتھوں پلے ہوئے اپنے دونوں بچوں کی حالت گوتَم نے تپسیا کی قوت سے جان لی۔
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Compassionate care creates moral responsibility and lasting identity: Śantanu’s act of nurturing the abandoned children becomes the basis for their very names (Kṛpa, Kṛpī), while Gautama’s tapas signifies that spiritual discipline can yield insight into worldly events.
Gautama leaves the hermitage and applies himself to dhanurveda. Meanwhile, King Śantanu, having raised the twins with compassion, names them Kṛpa and Kṛpī; Gautama learns of their situation through ascetic power.