धृतराष्ट्र–दुर्योधन संवादः
Vāraṇāvata-vivāsana-nīti: Dhṛtarāṣṭra and Duryodhana’s Policy Dialogue
यस्तस्य सहसा राजन् विकार: समदृश्यत । तेन सुस्त्राव रेतो5स्य स च तन्नान्वबुध्यत,राजन! किंतु उनके मनमें सहसा जो विकार देखा गया, इससे उनका वीर्य स्खलित हो गया; परंतु इस बातका उन्हें भान नहीं हुआ
yastasyā sahasā rājan vikāraḥ samadṛśyata | tena sustrāva reto ’sya sa ca tannānvabudhyata ||
اے راجن! اس کے دل میں اچانک جو اضطراب نمودار ہوا، اسی کے سبب اس کا منی بے اختیار بہہ گیا؛ مگر اسے اس کا احساس نہ ہوا۔
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights that sudden mental agitation (vikāra) can overpower awareness and self-mastery, leading to involuntary bodily actions; in epic ethics, such loss of inner control often foreshadows moral or narrative consequences.
The narrator reports that a sudden inner disturbance was observed in a man, causing involuntary seminal discharge, and that he remained unaware of it—an incident used to mark a moment of overpowering impulse within the story.