Previous Verse
Next Verse

Shloka 152

अविमुक्तक्षेत्रमाहात्म्य — काशी-वाराणसी में मोक्ष, लिङ्ग-तीर्थ-मानचित्र, और उपासना-विधि

गोचर्मेश्वरम् ईशानं तथेन्द्रेश्वरम् अद्भुतम् कर्मेश्वरं च विपुलं कार्यार्थं ब्रह्मणा कृतम्

gocarmeśvaram īśānaṃ tathendreśvaram adbhutam karmeśvaraṃ ca vipulaṃ kāryārthaṃ brahmaṇā kṛtam

برہما نے اپنے کائناتی کام کی تکمیل کے لیے گوچرمیشور نامی عجیب و غریب ایشان، نیز حیرت انگیز اندریشور اور وسیع کرمیشور کی پرتیِشٹھا کی—یہ سب پاش بندھ پشوؤں کے بندھن کاٹنے والے پتی-سوروپ مہیشور کے لِنگ روپ ہیں۔

गोचर्मेश्वरम्Gocarmeśvara (a sacred linga-name)
गोचर्मेश्वरम्:
ईशानम्Iśāna, the Lord/Śiva
ईशानम्:
तथाand also
तथा:
इन्द्रेश्वरम्Indreśvara (Lord of Indra / linga-name)
इन्द्रेश्वरम्:
अद्भुतम्wondrous, marvelous
अद्भुतम्:
कर्मेश्वरम्Karmeśvara (Lord of karma / linga-name)
कर्मेश्वरम्:
and
:
विपुलम्vast, expansive, eminent
विपुलम्:
कार्यार्थम्for the purpose of accomplishing the work/mission
कार्यार्थम्:
ब्रह्मणाby Brahmā
ब्रह्मणा:
कृतम्made, established, performed
कृतम्:

Suta Goswami (narrating the Purana; describing Brahma’s acts of linga-establishment)

S
Shiva
B
Brahma
I
Indra

FAQs

It frames linga-installation as a purposeful sacred act (kāryārtham) done even by Brahmā, showing that establishing named lingas is a sanctioned means to invoke Śiva as Pati and obtain success in dharmic undertakings.

Śiva is invoked as Iśāna—the sovereign reality—manifesting through specific linga-forms (Gocarmeśvara, Indreśvara, Karmeśvara), indicating His accessibility in form while remaining the supreme Lord who governs and releases beings from karmic bondage.

Linga-pratiṣṭhā (installation and consecration) is implied; as a Shaiva discipline it supports purification of karma (pāśa) and steadies the paśu toward Pashupata-aligned devotion and inner detachment from action’s binding results.