Shloka 2
ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्
Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation
Devanagari script
स्वात्मानं देवतामूर्तिं ध्यायंस्तत्राविशेषतः / प्राङ्मुखो दृढमाबध्य पद्मासनमनन्यधीः
Transliteration
svātmānaṃ devatāmūrtiṃ dhyāyaṃstatrāviśeṣataḥ / prāṅmukho dṛḍhamābadhya padmāsanamananyadhīḥ
Translation
وہاں اپنے ہی نفس کو دیوتا کی مورتی سمجھ کر بے امتیاز دھیان کرتا ہوا، مشرق رُخ ہو کر مضبوطی سے پدم آسن باندھ کر بیٹھ گیا؛ اس کی فکر کہیں اور نہ گئی۔
Word by Word
स्वात्मानम्one's own self
स्वात्मानम्:
कर्म (Karma)
TypeNoun
Rootस्व + आत्मन् (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'स्वस्य आत्मानम्'
देवतामूर्तिम्the form of the deity
देवतामूर्तिम्:
कर्म (Karma)
TypeNoun
Rootदेवता + मूर्ति (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'देवतायाः मूर्तिम्'
ध्यायन्meditating
ध्यायन्:
कर्ता (Kartā)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तत्रthere
तत्र:
अधिकरण (Adhikaraṇa)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
अविशेषतःwithout distinction, uniformly
अविशेषतः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअविशेष (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय; प्रकारवाचक (manner adverb): 'without distinction'
प्राङ्मुखःfacing east
प्राङ्मुखः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootप्राङ् + मुख (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुव्रीहि: 'प्राङ् मुखं यस्य सः' (one whose face is eastward)
दृढम्firmly
दृढम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootदृढ (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन क्रियाविशेषण (adverbial accusative): 'firmly'
आबध्यhaving fastened
आबध्य:
पूर्वकालक्रिया (Pūrvakāla-kriyā)
TypeVerb
Rootआ + बन्ध् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; 'having bound/fastened'
पद्मासनम्padmāsana (lotus posture)
पद्मासनम्:
कर्म (Karma)
TypeNoun
Rootपद्म + आसन (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'पद्मस्य आसनम्' (lotus-seat posture)
अनन्यधीःwith undistracted mind
अनन्यधीः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootअनन्य + धी (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुव्रीहि: 'अनन्या धीः यस्य सः' (one whose mind is undistracted)