Shloka 55
Śrīcakra–Mantra–Pūjāvidhi: Agastya–Hayagrīva Saṃvāda
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
महिषाश्वपुरीषाभ्यां गोमूत्रैर्नाम टङ्कितम् / आरनालस्थितं चक्रं विद्वेषं कुरुते द्विषाम्
Transliteration
mahiṣāśvapurīṣābhyāṃ gomūtrairnāma ṭaṅkitam / āranālasthitaṃ cakraṃ vidveṣaṃ kurute dviṣām
Translation
بھینس اور گھوڑے کے گوبر اور گوموتر سے نام کندہ کرے۔ آرنال میں رکھا ہوا وہ چکر دشمنوں کے درمیان باہمی عداوت پیدا کرتا ہے۔
Word by Word
महिष-अश्व-पुरीषाभ्याम्with buffalo- and horse-dung
महिष-अश्व-पुरीषाभ्याम्:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमहिष (प्रातिपदिक) + अश्व (प्रातिपदिक) + पुरीष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (buffalo-dung and horse-dung) as instruments
गो-मूत्रैःwith cow-urine
गो-मूत्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक) + मूत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (गवां मूत्रम्) ‘with cow-urine’
नामnamely
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/उपपद ‘namely/as for the name’ (particle)
टङ्कितम्engraved/marked
टङ्कितम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootटङ्क्/टङ्कय् (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘incised/engraved/marked’
आरनाल-स्थितम्placed in āranāla (a vessel/tube)
आरनाल-स्थितम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootआरनाल (प्रातिपदिक) + स्थित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सप्तमी-तत्पुरुष (आरनाले स्थितम्) ‘placed in āranāla’ (qualifier of चक्रम्)
चक्रम्cakra-diagram
चक्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
विद्वेषम्enmity/hatred
विद्वेषम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविद्वेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कुरुतेproduces/causes
कुरुते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
द्विषाम्of enemies
द्विषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootद्विष् (प्रातिपदिक: द्विष्/द्विषन् ‘enemy’)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; सम्बन्धः ‘of enemies’