Previous Verse
Next Verse

Shloka 48

Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration

Lalitopākhyāna

देवर्षयो नारदाद्या वशिष्ठाद्याश्च तापसाः / ते सर्वे सहितास्तत्र ब्रह्मणश्च कपर्दिनः / द्वयोः पञ्चमुखत्वेन भेदं न विविदुस्तदा

devarṣayo nāradādyā vaśiṣṭhādyāśca tāpasāḥ / te sarve sahitāstatra brahmaṇaśca kapardinaḥ / dvayoḥ pañcamukhatvena bhedaṃ na vividustadā

نارد آدی دیورشی اور وشِشٹھ آدی تاپس بھی وہاں تھے۔ وہ سب برہما اور کَپَردی (شیو) کے ساتھ جمع تھے؛ تب دونوں کے پانچ مُکھ والے روپ کے سبب ان میں فرق نہ جان سکے۔

devarṣayaḥdivine sages
devarṣayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva + ṛṣi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); तत्पुरुष: ‘divine sages’
nāradādyāḥNārada and others
nāradādyāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnārada + ādi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); ‘Nārada and others’
vaśiṣṭhādyāḥVasiṣṭha and others
vaśiṣṭhādyāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvaśiṣṭha + ādi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); ‘Vasiṣṭha and others’
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय-बोधक-अव्यय)
tāpasāḥascetics
tāpasāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottāpasa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन)
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
FormPronoun (सर्वनाम), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन)
sarveall
sarve:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); agrees with te
sahitāḥtogether
sahitāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsahita (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); past passive participle used adjectivally ‘together’
tatrathere
tatra:
Deśa-adhikaraṇa (देशाधिकरणम्)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
FormAdverb (देशवाचक-अव्यय)
brahmaṇaḥof Brahmā
brahmaṇaḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (षष्ठी) Singular (एकवचन)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय-बोधक-अव्यय)
kapardinaḥof Kapardin (Śiva)
kapardinaḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootkapardin (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (षष्ठी) Singular (एकवचन); epithet of Śiva ‘the matted-haired’
dvayoḥof the two
dvayoḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdvi (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुं), Genitive (षष्ठी) Dual (द्विवचन)
pañcamukhatvenaby (their) five-faced form
pañcamukhatvena:
Karaṇa/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootpañca + mukha + tva (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Instrumental (तृतीया) Singular (एकवचन); तत्पुरुष: ‘state of five-facedness’ (pañca-mukha-tva)
bhedamdifference
bhedam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbheda (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया) Singular (एकवचन)
nanot
na:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
FormNegation particle (निषेध-निपात)
vividuḥknew/recognized
vividuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√vid (धातु: विद्)
FormPerfect (लिट्), 3rd person (प्रथमपुरुष) Plural (बहुवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
tadāthen
tadā:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरणम्)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
FormAdverb (कालवाचक-अव्यय)