Shloka 38
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
तत्रापि कृतसांनिध्या श्रीविद्यादेवता परा / अचष्ट कृपया तुष्टा ध्यायन्तं निश्चलं शिवम्
Transliteration
tatrāpi kṛtasāṃnidhyā śrīvidyādevatā parā / acaṣṭa kṛpayā tuṣṭā dhyāyantaṃ niścalaṃ śivam
Translation
وہاں بھی شری وِدیا کی برتر دیوی نے اپنا سانِّڌ्य ظاہر کیا؛ خوش ہو کر کرپا سے دھیان میں بےحرکت شِو کو دیکھا۔
Word by Word
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb; there)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (also)
कृतसांनिध्याhaving manifested presence
कृतसांनिध्या:
Karta (कर्ता/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootकृत-सांनिध्य (प्रातिपदिक; components: कृत + सांनिध्य)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् ‘देवता’
श्रीविद्यादेवताthe deity of Śrīvidyā
श्रीविद्यादेवता:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootश्रीविद्या-देवता (प्रातिपदिक; components: श्रीविद्या + देवता)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पराsupreme
परा:
Karta (कर्ता/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् ‘देवता’
अचष्टshe spoke/declared
अचष्ट:
Kriya (क्रिया/Finite verb)
TypeVerb
Rootचक्ष् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद
कृपयाwith compassion
कृपया:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootकृपा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; हेतौ/साधन (by compassion)
तुष्टाpleased
तुष्टा:
Karta (कर्ता/Subject qualifier)
TypeVerb
Rootतुष् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययकृदन्त (Past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘देवता’ इत्यस्य विशेषणम्
ध्यायन्तम्meditating
ध्यायन्तम्:
Karma (कर्म/Object qualifier)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययकृदन्त (Present active participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘शिवम्’ इत्यस्य विशेषणम्
निश्चलम्motionless/steady
निश्चलम्:
Karma (कर्म/Object qualifier)
TypeAdjective
Rootनिश्चल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् ‘शिवम्’
शिवम्Śiva
शिवम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन