Previous Verse
Next Verse

Shloka 42

ललितोपाख्याने मन्त्रतारतम्यकथनम्

Hierarchy of Mantras in the Lalitopākhyāna

सर्वाभिः सिद्धिभिर्युक्तः सर्वज्ञः सर्वपूजितः / दर्शनादेव सर्वषामन्तरालस्य पूरकः

sarvābhiḥ siddhibhiryuktaḥ sarvajñaḥ sarvapūjitaḥ / darśanādeva sarvaṣāmantarālasya pūrakaḥ

وہ تمام سِدھیوں سے آراستہ، سب کچھ جاننے والا اور سب کا پوجا جانے والا ہوتا ہے؛ محض دیدار سے ہی سب کے باطن کی کمی پوری کر دیتا ہے۔

सर्वाभिःwith all
सर्वाभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
सिद्धिभिःwith powers/accomplishments
सिद्धिभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
युक्तःendowed, joined
युक्तः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootयुक्त (कृदन्त; युज्-धातु, क्त)
FormPast passive participle (क्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
सर्वज्ञःomniscient
सर्वज्ञः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + ज्ञ (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); कर्मधारय: 'सर्वं जानाति' (all-knowing)
सर्वपूजितःworshipped by all
सर्वपूजितः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + पूजित (कृदन्त; पूज्-धातु, क्त)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); तत्पुरुष sense: 'सर्वैः पूजितः' (worshipped by all)
दर्शनात्from (mere) seeing
दर्शनात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootदर्शन (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Ablative (5th/पञ्चमी), Singular (एकवचन)
एवindeed, just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
FormParticle (निपात), emphasis/only
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुं), Genitive (6th/षष्ठी), Plural (बहुवचन)
अन्तरालस्यof the interval/gap
अन्तरालस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअन्तराल (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Genitive (6th/षष्ठी), Singular (एकवचन)
पूरकःfiller, one who fills
पूरकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपूरक (प्रातिपदिक; from पूर्/पॄ)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)