Shloka 16
महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्
Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī
Devanagari script
अथ गन्धर्वराजश्च परिषद्रुद्र एव च / तारांबिका भगवती तत्पश्चाद्भागतः स्थिताः
Transliteration
atha gandharvarājaśca pariṣadrudra eva ca / tārāṃbikā bhagavatī tatpaścādbhāgataḥ sthitāḥ
Translation
پھر گندھرو راج اور پریشد رُدر بھی ہیں؛ اور اس کے بعد حصّہ وار ترتیب سے بھگوتی تارامبیکا بھی قائم ہیں۔
Word by Word
अथthen
अथ:
Discourse marker (अनुक्रम)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; आरम्भ/अनन्तर (sequence marker)
गन्धर्व-राजःking of the Gandharvas
गन्धर्व-राजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगन्धर्व (प्रातिपदिक) + राज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (गन्धर्वाणां राजा)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
परिषद्-रुद्रःRudra of the assembly (Pariṣad-Rudra)
परिषद्-रुद्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपरिषद् (प्रातिपदिक) + रुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (परिषदि रुद्रः/परिषदः रुद्रः)
एवindeed
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
तारा-अम्बिकाTārāmbikā
तारा-अम्बिका:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतारा (प्रातिपदिक) + अम्बिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारय (तारा एव अम्बिका)
भगवतीthe Blessed Goddess
भगवती:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तत्then
तत्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रयोगः; निर्देश
पश्चात्afterwards
पश्चात्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपश्चात् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक
भागतःby division/according to their portion
भागतः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभागतः (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/विभागवाचक (adverb: by portion/according to share)
स्थिताःstood/are stationed
स्थिताः:
Kriya/State (क्रिया/अवस्था)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle/क्त), प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन, पुंलिङ्ग (समूहवाचक—पूर्वोक्ताः); ‘अस्’ लुप्तः—“(सन्तः) स्थिताः”