Shloka 37
श्रीनगर-त्रिपुरा-सप्तकक्षा-पालकदेवताप्रकाशनम्
Revelation of the Guardian Deities of Śrīnagara-Tripurā’s Seven Enclosures
Devanagari script
इत्येवमादयस्तत्र नागा नागास्त्रयो ऽपि च / बलीन्द्रप्रमुखानां च दैत्यानां धर्मवर्तिनाम् / गणस्तत्र तथा नागैः सार्धं वसति सांगनाः
Transliteration
ityevamādayastatra nāgā nāgāstrayo 'pi ca / balīndrapramukhānāṃ ca daityānāṃ dharmavartinām / gaṇastatra tathā nāgaiḥ sārdhaṃ vasati sāṃganāḥ
Translation
یوں وہاں بہت سے ناگ رہتے ہیں؛ اور بلیندر وغیرہ جیسے دھرم پر قائم دَیتیہ بھی۔ وہ جماعت وہاں ناگوں کے ساتھ اپنی عورتوں سمیت سکونت پذیر ہے۔
Word by Word
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्ति-अव्यय (quotative particle)
evamin this manner
evam:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formरीति-अव्यय (adverb of manner)
ādayaḥand others (beginning with these)
ādayaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootādi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘आदि’ इत्यस्य बहुवचन-रूपम् (etc., and others)
tatrathere
tatra:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेश-अव्यय (locative adverb)
nāgāḥnāgas (serpents)
nāgāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
nāgāḥnāgas
nāgāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (पुनरुक्ति/समुच्चयार्थे)
trayaḥthree
trayaḥ:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Roottri (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्याविशेषण (numeral adjective)
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अव्यय (particle: also/even)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
balīndra-pramukhānāmof those headed by Bali/Indra (Bali etc.)
balīndra-pramukhānām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootbalīndra+pramukha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (‘बलीन्द्रः प्रमुखः येषाम्’)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
daityānāmof the Daityas
daityānām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
dharmavartināmof those abiding in dharma
dharmavartinām:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootdharma+vartin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (धर्मे वर्तन्ते इति); विशेषणम् (qualifying daityānām)
gaṇaḥa group/host
gaṇaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootgaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tatrathere
tatra:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेश-अव्यय
tathālikewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formरीति-अव्यय (adverb: likewise)
nagaiḥwith the nāgas
nagaiḥ:
Sahakari (सहकारी/Association)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन
sārdhamtogether with
sārdham:
Sahakari (सहकारी/Association)
TypeIndeclinable
Rootsārdham (अव्यय)
Formसह-अर्थक-अव्यय (adverb: together with)
vasatidwells/lives
vasati:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Root√vas (वस्, धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
sa-aṅganāḥ(they) with their women/consorts
sa-aṅganāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootsa (अव्यय उपसर्गार्थ) + aṅganā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अव्ययीभावः (‘स-अङ्गना’ = अङ्गनाभिः सह)