Shloka 53
बलाहकादिसप्तसेनानायकप्रेषणम् (Dispatch of the Seven Commanders beginning with Balāhaka) / Lalitopākhyāna War Continuation
Devanagari script
श्मशानमन्त्रशूरेणतेन संसाधितः पुरा / प्रेतो भूतसमाविष्टस्तमुवाह रणाजिरे
Transliteration
śmaśānamantraśūreṇatena saṃsādhitaḥ purā / preto bhūtasamāviṣṭastamuvāha raṇājire
Translation
شمشان کے منتر میں ماہر اس سورما نے اسے پہلے ہی مسخر کر رکھا تھا؛ بھوتوں کے قبضے میں آیا ہوا وہ پریت میدانِ جنگ میں اسے اٹھا کر لے چلا۔
Word by Word
श्मशान-मन्त्र-शूरेणby the hero/expert in cremation-ground mantras
श्मशान-मन्त्र-शूरेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootश्मशान (प्रातिपदिक) + मन्त्र (प्रातिपदिक) + शूर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; तत्पुरुषः: श्मशानमन्त्रेषु शूरः (expert/hero in cremation-ground mantras)
तेनby him
तेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
संसाधितःwas accomplished/was effected
संसाधितः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + साध् (धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पुराformerly/once
पुरा:
Kala (काल)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time)
प्रेतःa preta (ghost)
प्रेतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रेत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
भूत-समाविष्टःpossessed by spirits
भूत-समाविष्टः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभूत (प्रातिपदिक) + सम् + आ + विश् (धातु) [आविष्ट (क्त)]
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः: भूतैः समाविष्टः (possessed by spirits)
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
उवाहcarried/bore
उवाह:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवह् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
रण-अजिरेin the battlefield
रण-अजिरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootरण (प्रातिपदिक) + अजिर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; तत्पुरुषः: रणस्य अजिरे (in the courtyard/field of battle)