Shloka 29
बलाहकादिसप्तसेनानायकप्रेषणम् (Dispatch of the Seven Commanders beginning with Balāhaka) / Lalitopākhyāna War Continuation
Devanagari script
एका तु गजमारूढा कस्यचिद्दैत्यदुर्मतेः / उरःस्थले स्वकरिणा वप्राघातमशिक्षयत्
Transliteration
ekā tu gajamārūḍhā kasyaciddaityadurmateḥ / uraḥsthale svakariṇā vaprāghātamaśikṣayat
Translation
ایک اور جانباز عورت ہاتھی پر سوار ہو کر ایک بدخِرد دَیتیہ کے سینے پر اپنے ہاتھی کی سونڈ سے سخت ضرب لگانے لگی۔
Word by Word
ekāone (woman)
ekā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
tubut
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेष (but/indeed)
gaja-mārūḍhāmounted on an elephant
gaja-mārūḍhā:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootgaja + ārūḍha (आ+रुह् धातु, क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; सप्तमी/तत्पुरुषार्थः (gaje ārūḍhā)
kasya-citof a certain
kasya-cit:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + cit (अव्यय-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; अनिर्दिष्ट (of some)
daitya-durmateḥof the foolish Daitya
daitya-durmateḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdaitya + durmati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; कर्मधारयः (daityaḥ durmatiḥ)
uraḥ-sthaleon the chest-area
uraḥ-sthale:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rooturas + sthala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (urasya sthalam)
sva-kariṇāby her own elephant
sva-kariṇā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootsva + kariṇ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; कर्मधारयः (svakariṇā = by her own elephant)
vaprāghātama blow with the forehead/trunk (elephant-strike)
vaprāghātam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvaprāghāta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
aśikṣayatmade (him) experience / taught
aśikṣayat:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootśikṣ (शिक्ष् धातु, causative)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिच्-प्रयोग (causative): ‘made (him) learn/experience’