Shloka 2
Bhaṇḍāsurāhaṅkāra
The Mustering of the Daitya Forces and the Roar of War
Devanagari script
तेन मर्दितदिक्केन क्षुभ्यद्गर्भपयोधिना / बधिरीकृतलोकेन चकम्पे जगतां त्रयी
Transliteration
tena marditadikkena kṣubhyadgarbhapayodhinā / badhirīkṛtalokena cakampe jagatāṃ trayī
Translation
اس کے سبب سمتیں روند دی گئیں، گہرائیوں کا سمندر سا پانی مضطرب ہو اٹھا، اور لوگ گویا بہرے ہو گئے؛ تب تینوں لوک لرز اٹھے۔
Word by Word
तेनby that/thereby
तेन:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गे, तृतीया, एकवचन; सर्वनाम
मर्दित-दिक्केनby that which had crushed the directions
मर्दित-दिक्केन:
करण (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootमर्दित (प्रातिपदिक; √मृद्/√मर्द्-क्त) + दिक् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया, एकवचन; तत्पुरुषः (मर्दिताः दिशः येन) बहुव्रीह्यर्थे विशेषणम् तेन इति
क्षुभ्यत्-गर्भ-पयोधिनाby the ocean whose depths were churning
क्षुभ्यत्-गर्भ-पयोधिना:
करण (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootक्षुभ्यत् (√क्षुभ् शतृ) + गर्भ (प्रातिपदिक) + पयोधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया, एकवचन; तत्पुरुषः (क्षुभ्यन्ति गर्भाः यस्य पयोधेः) विशेषणम् तेन इति
बधिरीकृत-लोकेनby that which had deafened the worlds
बधिरीकृत-लोकेन:
करण (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootबधिरीकृत (प्रातिपदिक; बधिर + √कृ-क्त) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गे, तृतीया, एकवचन; तत्पुरुषः (बधिरीकृतः लोकः येन) विशेषणम् तेन इति
चकम्पेtrembled
चकम्पे:
क्रिया (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√कम्प् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
जगताम्of the worlds
जगताम्:
सम्बन्ध (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी (Genitive), बहुवचन
त्रयीthe triad (threefold world/three realms)
त्रयी:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रयी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचन