Shloka 31
श्रीचक्रराजरथ—पर्वस्थदेवतानाम् प्रकाशनम्
Revelation of the Deities Stationed on the Śrīcakra-Rāja-Ratha’s Sections
Devanagari script
तस्यैव पर्वणो दण्डनाथाया अग्रसीमनि / वर्त्तमानो महाभीमः सिंहो नादैर्ध्वनन्नभः
Transliteration
tasyaiva parvaṇo daṇḍanāthāyā agrasīmani / varttamāno mahābhīmaḥ siṃho nādairdhvanannabhaḥ
Translation
اسی دَندناتھا کے لشکر کی اگلی حد پر ایک نہایت ہیبت ناک شیر اپنی گرج سے آسمان کو گونجائے ہوئے بڑھ رہا تھا۔
Word by Word
तस्यof that
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम
एवindeed/only
एव:
Nipata (निपात/Particle)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis/only)
पर्वणःof the section/chapter
पर्वणः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootparvan (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
दण्ड-नाथायाःof the commander (Daṇḍanāthā)
दण्ड-नाथायाः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdaṇḍa (प्रातिपदिक) + nāthā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दण्डस्य नाथा)
अग्र-सीमनिon the foremost boundary/front line
अग्र-सीमनि:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootagra (प्रातिपदिक) + sīman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; तत्पुरुषः (अग्रे सीमन्)
वर्त्तमानःbeing present/standing
वर्त्तमानः:
Karta (कर्ता/Agent)
TypeVerb
Rootवृत् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (present participle/शतृ), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; आत्मनेपदी-प्रयोग (वर्तते)
महाभीमःvery terrifying
महाभीमः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bhīma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारयः (महान् च भीमः)
सिंहःlion
सिंहः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootsiṃha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
नादैःwith roars/sounds
नादैः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootnāda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन
ध्वनन्resounding
ध्वनन्:
Karta (कर्ता/Agent)
TypeVerb
Rootध्वन् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (present participle/शतृ), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; परस्मैपदी
अभःthe sky
अभः:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootabha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; (पाठानुसार ‘अभः’ = ‘आकाशम्’ अर्थे)