Previous Verse
Next Verse

Shloka 169

Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga

Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes

रुधिरान्धौ पतन्त्येते ह्येवमाहुर्मनीषिणः / उपविष्टं भोक्तुमथ पङ्क्त्यां वै वञ्चयन्ति ये

rudhirāndhau patantyete hyevamāhurmanīṣiṇaḥ / upaviṣṭaṃ bhoktumatha paṅktyāṃ vai vañcayanti ye

حکماء کہتے ہیں کہ جو لوگ بھوجن کی پنگت میں بیٹھے ہوئے کھانے والے کو دھوکا دیتے ہیں، وہ خون سے بھرے اندھے کنویں میں گرتے ہیں۔

रुधिर-अन्धौin the blood-blind (hell/abyss)
रुधिर-अन्धौ:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootरुधिर (प्रातिपदिक) + अन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; कर्मधारय-समासः (रुधिरेण अन्धः इव)
पतन्तिthey fall
पतन्ति:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
एतेthese (people)
एते:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सर्वनाम
हिindeed
हि:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अव्यय; अर्थे—निश्चय/हेतु
एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
आहुःthey say
आहुः:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootअह्/आह् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
मनीषिणःthe wise
मनीषिणः:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनीषिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
उपविष्टम्(one) seated
उपविष्टम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeAdjective
Rootउप-विश् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण/कर्म-सम्बन्ध
भोक्तुम्to eat
भोक्तुम्:
प्रयोजन (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootभुज् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्यय (infinitive), अव्ययभाव
अथthen
अथ:
सम्बन्ध/निपात (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/अनन्तर (then)
पङ्क्त्याम्in the dining row
पङ्क्त्याम्:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपङ्क्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
वैindeed
वै:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
वञ्चयन्तिthey deceive
वञ्चयन्ति:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootवञ्च् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
येwho
ये:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)