Shloka 4
Bhaṇḍāsuraprādurbhāva
Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura
Devanagari script
यत्र स्थित्वा तु दैत्येन्द्रैस्त्रैलोक्यं शासितं पुरा / तद्गत्वा शोणितपुरं कुरुष्व त्वं यथापुरम्
Transliteration
yatra sthitvā tu daityendraistrailokyaṃ śāsitaṃ purā / tadgatvā śoṇitapuraṃ kuruṣva tvaṃ yathāpuram
Translation
جہاں ٹھہر کر دَیتّیہ اندروں نے پہلے تینوں لوکوں پر حکومت کی تھی، وہاں جا کر شونِت پُر کو پہلے کی مانند شہر بنا دو۔
Word by Word
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (अधिकरण; देश-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय; सम्बन्ध-देशवाचक (relative locative adverb: where)
स्थित्वाhaving stayed
स्थित्वा:
Kriya (क्रिया; पूर्वकालिक-क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having stayed/standing’
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध; निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अनुयोगार्थक-निपात (but/indeed)
दैत्येन्द्रैःby the lords of the Daityas
दैत्येन्द्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootदैत्य + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दैत्यानाम् इन्द्राः)
त्रैलोक्यम्the three worlds
त्रैलोक्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootत्रि + लोक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (त्रयः लोकाः)
शासितम्was ruled
शासितम्:
Kriya (क्रिया; कर्मणि-भाव)
TypeVerb
Rootशास् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘ruled/governed’ (agreeing with त्रैलोक्यम्)
पुराformerly
पुरा:
Sambandha (सम्बन्ध; काल)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (formerly)
तत्that (place)
तत्:
Karma (कर्म; गत्वा इत्यस्य)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘that (place)’
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriya (क्रिया; पूर्वकालिक-क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having gone’
शोणितपुरम्Śoṇitapura
शोणितपुरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशोणित + पुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (शोणितस्य पुरम्)
कुरुष्वmake/build
कुरुष्व:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative); मध्यम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (कुरुष्व)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुषार्थे (2nd person pronoun); प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
यथाas
यथा:
Sambandha (सम्बन्ध; प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/उपमानवाचक (as/according to)
पुरम्a city (as before)
पुरम्:
Karma (कर्म; उपमान-निर्देश)
TypeNoun
Rootपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; उपमानार्थे (as a city)