Shloka 30
मोहिनी-प्रादुर्भावः (Mohinī’s Manifestation) — Narrative Prelude to the Bhandāsura Cycle
Devanagari script
अथ तद्भस्म संवीक्ष्य चित्रकर्मा गणेश्वरः / तद्भस्मना तु पुरुषं चित्राकारं चकार सः
Transliteration
atha tadbhasma saṃvīkṣya citrakarmā gaṇeśvaraḥ / tadbhasmanā tu puruṣaṃ citrākāraṃ cakāra saḥ
Translation
پھر اس راکھ کو دیکھ کر گنوں کے سردار چترکرما نے اسی راکھ سے ایک عجیب صورت والا مرد بنا دیا۔
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रमसूचक)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; आरम्भ/अनन्तरवाचक (then/now)
तत्that
तत्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचनम्; विशेषणम्
भस्मashes
भस्म:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभस्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचनम्
संवीक्ष्यhaving observed
संवीक्ष्य:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसम्+वीक्ष् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), ‘having looked at/observed’
चित्रकर्माCitrakarman (the artisan)
चित्रकर्मा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचित्रकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचनम्; कर्मधारयः (‘चित्रं कर्म यस्य/चित्रकर्मा’ नाम)
गणेश्वरःlord of the gaṇas
गणेश्वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘गणानाम् ईश्वरः’)
तत्with that
तत्:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचनम्; विशेषणम्
भस्मनाby/with ashes
भस्मना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootभस्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचनम्
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधसूचक (but/indeed)
पुरुषम्a man/person
पुरुषम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपुरुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचनम्
चित्राकारम्of wondrous form
चित्राकारम्:
Karma-anvayi (कर्मसम्बन्धी विशेषण)
TypeAdjective
Rootचित्र (प्रातिपदिक) + आकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘चित्रस्य आकारः’ = having a wondrous form)
चकारmade
चकार:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचनम्; सर्वनाम