Shloka 5
Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada
Devanagari script
सूत उवाच भवतां कथयिष्यामि सर्वमेतद्यथातथम् / पादं त्विमं ससंहारं चतुर्थं मुनिसत्तमाः
Transliteration
sūta uvāca bhavatāṃ kathayiṣyāmi sarvametadyathātatham / pādaṃ tvimaṃ sasaṃhāraṃ caturthaṃ munisattamāḥ
Translation
سوت نے کہا—اے بہترین مُنیو! میں یہ سب کچھ جیسا ہے ویسا ہی تمہیں سناؤں گا؛ یہ چوتھا پاد سنہار سمیت ہے۔
Word by Word
सूतःSūta
सूतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
भवताम्of you (hon.)
भवताम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootभवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन; आदरार्थे सर्वनाम
कथयिष्यामिI will narrate
कथयिष्यामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु)
Formलृट् (simple future), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपदम्
सर्वम्everything
सर्वम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
एतत्this
एतत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; सर्वनाम
यथाas
यथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/उपमानार्थक (as/how)
तथम्so/accordingly
तथम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारार्थक (so/accordingly); पदान्ते -म् (निपातप्रयोगः)
पादम्section/quarter (pāda)
पादम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक (but/indeed)
इमम्this
इमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; सर्वनाम
ससंहारम्with a conclusion/summary
ससंहारम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + संहार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; उपसर्गपूर्वक-प्रातिपदिक; विशेषणम् (having a conclusion/with summary)
चतुर्थम्fourth
चतुर्थम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; क्रमवाचक विशेषणम्
मुनिसत्तमाःO best sages
मुनिसत्तमाः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; समासः मुनि + सत्तम (षष्ठी-तत्पुरुषः: 'best among sages')