Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

Mānasasṛṣṭi-varṇana (Account of Mind-born Creation) | मानससृष्टिवर्णनम्

द्वादशैते प्रसूयन्ते प्रजाः कल्पे पुनः पुनः / तेषां द्वादश ते वंशा दिव्या देवगुणान्विताः

dvādaśaite prasūyante prajāḥ kalpe punaḥ punaḥ / teṣāṃ dvādaśa te vaṃśā divyā devaguṇānvitāḥ

یہ بارہ ہستیاں ہر کَلپ میں بار بار مخلوق کو جنم دیتی ہیں۔ ان کے بھی بارہ الٰہی وंश ہیں جو دیوتائی اوصاف سے آراستہ ہیں۔

dvādaśatwelve
dvādaśa:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdvādaśan (प्रातिपदिक)
FormSaṅkhyā-vācaka (संख्या-वाचक), Prathamā (1st/प्रथमा), Bahuvacana-artha (plural sense)
etethese (ones)
ete:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; pronoun
prasūyanteare born/are produced
prasūyante:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√sū (धातु)
FormLaṭ (लट्, present), Prathama-puruṣa (3rd), Bahuvacana (plural); ātmanepada
prajāḥcreatures/offspring
prajāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootprajā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Bahuvacana
kalpein (each) kalpa/aeon
kalpe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootkalpa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Saptamī (7th), Ekavacana
punaḥagain
punaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
FormĀvṛtti-avyaya (आवृत्ति-अव्यय, adverb: again)
punaḥagain
punaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
FormĀvṛtti-avyaya (आवृत्ति-अव्यय)
teṣāṃof them
teṣāṃ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Ṣaṣṭhī (6th), Bahuvacana; pronoun
dvādaśatwelve
dvādaśa:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdvādaśan (प्रातिपदिक)
FormSaṅkhyā-vācaka, Prathamā, Bahuvacana-artha (plural sense)
tethose
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; pronoun
vaṃśāḥlineages
vaṃśāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvaṃśa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana
divyāḥdivine
divyāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdivya (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana
deva-guṇa-anvitāḥendowed with divine qualities
deva-guṇa-anvitāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdeva (प्रातिपदिक) + guṇa (प्रातिपदिक) + anvita (प्रातिपदिक; from anu-√i/√vī? adjectival ‘endowed’)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; tatpuruṣa (multi-member): devānāṃ guṇaiḥ anvitāḥ (endowed with divine qualities)