Shloka 17
Varāha-uddhāraṇa and the Re-constitution of Bhū-maṇḍala
Earth after Pralaya
Devanagari script
पूर्ववन्निर्ममे ब्रह्मा स्थावराणीह सर्वशः / कल्पस्य चास्य ब्रह्मा चासृजद्यः स्थानिनः सुरान्
Transliteration
pūrvavannirmame brahmā sthāvarāṇīha sarvaśaḥ / kalpasya cāsya brahmā cāsṛjadyaḥ sthāninaḥ surān
Translation
پہلے کی طرح برہما نے یہاں ہر سو سَتھاور (غیر متحرک) مخلوقات بنائیں؛ اور اسی کلپ میں برہما نے اپنے اپنے مقام پر قائم دیوتاؤں کو بھی پیدا کیا۔
Word by Word
पूर्ववत्as before
पूर्ववत्:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्ववत् (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
निर्ममेcreated/made
निर्ममे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्मा (धातु: मा ‘to measure/make’ with निर्)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्थावराणिimmobile beings/things
स्थावराणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्थावर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), बहुवचन
इहhere
इह:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक (locative adverb)
सर्वशःin all ways; entirely
सर्वशः:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वशः (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb: in every way)
कल्पस्यof the kalpa
कल्पस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय (conjunction)
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन; विशेषण (demonstrative)
ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय
असृजत्created
असृजत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसृज् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
स्थानिनःstationed; appointed
स्थानिनः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्थानिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन; विशेषण (those having stations/appointed)
सुरान्gods
सुरान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), बहुवचन