Shloka 88
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
उत्पन्ना जापि धर्मेम ध्रुवस्य जननी शुभा / धर्मस्य पत्न्यां लक्ष्मयां वै उत्पन्ना सा शुचिस्मिता
Transliteration
utpannā jāpi dharmema dhruvasya jananī śubhā / dharmasya patnyāṃ lakṣmayāṃ vai utpannā sā śucismitā
Translation
اگرچہ وہ دھرم میں پیدا ہوئی، پھر بھی وہ شُبھا دھرو کی ماں بنی؛ دھرم کی پتنی لکشمی ہی سے وہ شُچِسمِتا پیدا ہوئی۔
Word by Word
उत्पन्नाborn/produced
उत्पन्ना:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootउत्√पद् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
जाJā (proper name)
जा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
धर्मेin/with Dharma
धर्मे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
ध्रुवस्यof Dhruva
ध्रुवस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
जननीmother
जननी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजननी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
शुभाauspicious
शुभा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषण
धर्मस्यof Dharma
धर्मस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
पत्न्याम्in (his) wife
पत्न्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपत्नी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
लक्ष्म्याम्in Lakṣmī
लक्ष्म्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootलक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
उत्पन्नाborn
उत्पन्ना:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootउत्√पद् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त
साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सर्वनाम
शुचिस्मिताŚucismitā (she of pure smile)
शुचिस्मिता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशुचि (प्रातिपदिक) + स्मित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारय-समास (शुचि-स्मिता = शुचि स्मितं यस्याः)