Shloka 135
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
निधने संप्रसूतस्त्वं प्रजापतिरसंशयः / पालयिष्ये प्रजाश्चेति पूर्वं ते समयः कृतः
Transliteration
nidhane saṃprasūtastvaṃ prajāpatirasaṃśayaḥ / pālayiṣye prajāśceti pūrvaṃ te samayaḥ kṛtaḥ
Translation
تم ہلاکت کے زمانے میں پیدا ہوئے، بے شک تم پرجاپتی ہو؛ ‘میں رعایا کی پرورش کروں گا’ یہ تمہارا پہلے کا عہد ہے۔
Word by Word
निधनेat the death/end
निधने:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनिधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; स्थान/अवसरवाचक (locative)
संप्रसूतःborn/produced
संप्रसूतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम्-प्र-√सू (धातु)
Formकृदन्त-भूतकृदन्त (क्त) ‘संप्रसूत’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (त्वम्)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
प्रजापतिःPrajapati
प्रजापतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजापति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; पदनाम
असंशयःwithout doubt
असंशयः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअ- + संशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (प्रजापतिः/त्वम्)
पालयिष्येI shall protect
पालयिष्ये:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√पाल् (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्/Future), उत्तम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
प्रजाःthe subjects/creatures
प्रजाः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
इतिthus
इति:
Vacana-paryavasana (वचन-पर्यवसान)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/इत्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
पूर्वम्formerly
पूर्वम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: formerly/before)
तेyour
ते:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन (genitive: ‘of you’); सर्वनाम
समयःagreement/pledge
समयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसमय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कृतःmade
कृतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Root√कृ (धातु)
Formकृदन्त-भूतकृदन्त (क्त) ‘कृत’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (समयः)