Shloka 157
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
एवं देवयुगानीह व्यती तानि सहस्रशः / निधनं ब्रह्मलोके वै गतानि ऋषिभिः सह
Transliteration
evaṃ devayugānīha vyatī tāni sahasraśaḥ / nidhanaṃ brahmaloke vai gatāni ṛṣibhiḥ saha
Translation
یوں یہاں دیویُگ ہزاروں کی تعداد میں گزر جاتے ہیں؛ اور رشیوں کے ساتھ وہ برہملوک میں ہی اپنے انجام کو پہنچتے ہیں۔
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक
देवयुगानिdivine ages
देवयुगानि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवयुग (प्रातिपदिक: देव + युग)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया बहुवचन; here as subject with व्यतीतानि
इहhere
इह:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक
व्यतीतानिhave passed
व्यतीतानि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि+अति√इ (धातु)
Formक्त (भूतकृदन्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; Past participle ‘elapsed/passed’
तानिthose
तानि:
Anuvartaka (अनुवर्तक/संदर्भ)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया बहुवचन; pronoun referring to देवयुगानि
सहस्रशःby thousands
सहस्रशः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहस्रशस् (अव्यय)
Formअव्यय; आवृत्ति/बहुत्ववाचक क्रियाविशेषण (by thousands, in thousands)
निधनम्death/end
निधनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; Accusative singular (goal/result)
ब्रह्मलोकेin Brahmaloka
ब्रह्मलोके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootब्रह्मलोक (प्रातिपदिक: ब्रह्मन् + लोक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी एकवचन; Locative singular
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis)
गतानिhave gone/attained
गतानि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त (भूतकृदन्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; Past participle ‘gone/attained’ (with implied ‘have’)
ऋषिभिःwith the sages
ऋषिभिः:
Sahartha/Karana (सहार्थ/करण)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; Instrumental plural
सहtogether with
सह:
Sambandha/Association (सह-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सह-प्रयोगः