Previous Verse
Next Verse

Shloka 118

यज्ञप्रवर्तनम् (Yajña-pravartana) — The Institution/Commencement of Sacrifice in Dvāpara

तथा चान्येषु भवति पुनस्तद्वद्यथाक्रमम् / सर्गे सर्गे तथा भेदा उत्पद्यन्ते तथैव तु

tathā cānyeṣu bhavati punastadvadyathākramam / sarge sarge tathā bhedā utpadyante tathaiva tu

اسی طرح دوسری سृष्टیوں میں بھی ترتیب کے مطابق پھر وہی ہوتا ہے؛ ہر ہر سَرگ میں اسی طرح کے امتیازات پیدا ہوتے ہیں۔

तथाthus, likewise
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक/conjunction)
अन्येषुin others (cases)
अन्येषु:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन (plural); 'अन्य' = others (locative)
भवतिoccurs/is
भवति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (भू धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular), परस्मैपद
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpunar (अव्यय)
Formअव्यय (काल/पुनरावृत्ति-बोधक adverb)
तद्वत्in the same way
तद्वत्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottadvat (अव्यय)
Formअव्यय (तुल्यताबोधक/comparative adverb)
यथा-क्रमम्in due order
यथा-क्रमम्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootyathā + krama (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः (adverbial), अर्थः 'क्रमानुसारम्'
सर्गेin (each) creation/emanation
सर्गे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsarga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; (पुनरुक्त्या 'सर्गे सर्गे' = प्रत्येकसर्गे)
सर्गेin every creation
सर्गे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsarga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; पुनरुक्ति (reduplication)
तथाthus
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
भेदाःdifferences, distinctions
भेदाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbheda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
उत्पद्यन्तेarise, come into being
उत्पद्यन्ते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootut + √pad (पद् धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन (plural), आत्मनेपद; 'उत्पद्यते' = arises
तथाso, likewise
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
एवindeed, just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (निश्चय/अवधारण particle)
तुbut, indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय (विरोध/अन्वय particle)