Shloka 18
Amāvasyā-Pitṛtarpaṇa: Purūravas and the Soma-Based Ancestral Offering (अमावस्या-पितृतर्पण / सोमतर्पण-विधि)
Devanagari script
सौम्यास्तु सोमजा ज्ञेयाः काव्या ज्ञेयाः कवेः सुताः / उपहूताः स्मृता देवाः सोमजाः सोमपाः स्मृताः
Transliteration
saumyāstu somajā jñeyāḥ kāvyā jñeyāḥ kaveḥ sutāḥ / upahūtāḥ smṛtā devāḥ somajāḥ somapāḥ smṛtāḥ
Translation
‘سَومْیَ’ کے نام سے سُومَج پِتَر جانے جاتے ہیں؛ ‘کاویہ’ پِتَر کوی کے بیٹے کہے گئے ہیں۔ ‘اُپہوت’ دیوتا مانے گئے ہیں؛ اور سُومَج ہی ‘سومپ’ بھی کہلاتے ہیں۔
Word by Word
सौम्याःgentle; Saumya-named (class)
सौम्याः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootसौम्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थक (contrast/emphasis)
सोमजाःSoma-born ones
सोमजाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसोम-जा (प्रातिपदिक); सोम + जा
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative)
ज्ञेयाःto be known; are called
ज्ञेयाः:
Vidheyavisheshana (विधेय-विशेषण/Predicative adjective)
TypeAdjective
Rootज्ञा (धातु) + यत् (कृत्) → ज्ञेय (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृत्य-प्रत्यय (gerundive/ought-to-be-known), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
काव्याःthe Kāvyas
काव्याः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकाव्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
ज्ञेयाःto be known; are called
ज्ञेयाः:
Vidheyavisheshana (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootज्ञा (धातु) + यत् (कृत्) → ज्ञेय (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृत्य (gerundive), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
कवेःof the sage/poet
कवेः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध/Possessor)
TypeNoun
Rootकवि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)
सुताःsons
सुताः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
उपहूताःinvoked; called upon
उपहूताः:
Vidheyavisheshana (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootउप-ह्वा (धातु) + क्त (कृत्) → उपहूत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
स्मृताःare remembered/said
स्मृताः:
Vidheyavisheshana (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृत्) → स्मृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
देवाःgods
देवाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सोमजाःSoma-born ones
सोमजाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसोम-जा (प्रातिपदिक); सोम + जा
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष
सोमपाःSoma-drinkers
सोमपाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसोम-पा (प्रातिपदिक); सोम + पा
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष
स्मृताःare remembered/said
स्मृताः:
Vidheyavisheshana (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृत्) → स्मृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन