Shloka 139
अधोलोकवर्णनम् (Adholoka-varṇana) — Description of the Lower Worlds and Cosmographic Measures
Devanagari script
तैश्चापि शृङ्गैस्सनगः शृङ्गवा निति कथ्यते / एकश्च मार्गविष्कंभविस्तारश्चास्य कीर्तितः
Transliteration
taiścāpi śṛṅgaissanagaḥ śṛṅgavā niti kathyate / ekaśca mārgaviṣkaṃbhavistāraścāsya kīrtitaḥ
Translation
ان چوٹیوں سمیت وہ پہاڑ ‘شرنگوان’ کہلاتا ہے؛ اور اس کے راستے کی چوڑائی و پھیلاؤ ایک ہی بیان کیا گیا ہے۔
Word by Word
तैःby those
तैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter/Masculine, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
FormParticle (निपात)
शृङ्गैःwith peaks
शृङ्गैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootशृङ्ग (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
सनगःwith rocks/mountainous
सनगः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस-नग (प्रातिपदिक; स + नग)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); ‘with (its) mountain/rock’ or ‘with rocks’ (contextual epithet)
शृङ्गवान्Śṛṅgavān (having peaks)
शृङ्गवान्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootशृङ्गवत् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
FormQuotative particle (इति-निपात)
कथ्यतेis called/said
कथ्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√कथ् (धातु)
FormPresent tense (लट्), Passive voice (कर्मणि), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन)
एकःone
एकः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); qualifies (विष्कम्भविस्तारः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय)
मार्ग-विष्कम्भ-विस्तारःthe path’s width/diameter (extent)
मार्ग-विष्कम्भ-विस्तारः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमार्ग (प्रातिपदिक) + विष्कम्भ (प्रातिपदिक) + विस्तार (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); ‘breadth/diameter-expanse of the path’
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय)
अस्यof this (mountain)
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Genitive (6th/षष्ठी), Singular (एकवचन)
कीर्तितःis declared/mentioned
कीर्तितः:
Kriyā (क्रिया/विधेय)
TypeVerb
Root√कीर्त् (धातु)
FormPast passive participle (क्त), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)