Shloka 22
Naimiṣa-satra Praśna–Prativacana
The Sages’ Questions at Naimiṣa and Sūta’s Reply
Devanagari script
निजघ्नुश्चापि तं क्रुद्धाः कुशवज्रैर्मनीषिणः / तपोनिष्ठाश्च राजानं मुनयो देवचोदिताः
Transliteration
nijaghnuścāpi taṃ kruddhāḥ kuśavajrairmanīṣiṇaḥ / taponiṣṭhāśca rājānaṃ munayo devacoditāḥ
Translation
غصّے میں بھرے داناؤں نے کُش-وَجر سے اسے ہلاک کیا؛ دیوتاؤں کے حکم سے تپسیا میں ثابت قدم مُنیوں نے راجا کو بھی سزا دی۔
Word by Word
निजघ्नुःthey struck/killed
निजघ्नुः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्शभूत), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (plural)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), emphatic/also
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन
क्रुद्धाःangered
क्रुद्धाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootक्रुध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
कुशवज्रैःwith kusa-thunderbolts (sharp kusa weapons)
कुशवज्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootकुश + वज्र (प्रातिपदिक; components)
Formतत्पुरुष-समास (कुशस्य वज्राणि), नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/करण), बहुवचन
मनीषिणःthe sages/wise men
मनीषिणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमनीषिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तपोनिष्ठाःsteadfast in austerity
तपोनिष्ठाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootतपस् + निष्ठ (प्रातिपदिक; components)
Formतत्पुरुष-समास (तपसि निष्ठा येषाम्/तपोनिष्ठ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
राजानम्the king
राजानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मुनयःthe sages
मुनयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
देवचोदिताःurged by the gods
देवचोदिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदेव + चोदित (चुद् धातु + क्त कृदन्त; components)
Formतत्पुरुष-समास (देवैः चोदिताः), क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण